1. HABERLER

  2. DERS VE ÇALIŞMA KİTABI CEVAPLARI

  3. 11. Sınıf Coğrafya 1. Bölüm Ekosistem ve Madde Döngüsü Ölçme ve Değerlendirme
11. Sınıf Coğrafya 1. Bölüm Ekosistem ve Madde Döngüsü Ölçme ve Değerlendirme

11. Sınıf Coğrafya 1. Bölüm Ekosistem ve Madde Döngüsü Ölçme ve Değerlendirme

11. Sınıf MEB Yayınları Coğrafya 1. Bölüm Ekosistem ve Madde Döngüsü Ölçme ve Değerlendirme Soru Çözümleri Sayfa 24 ve 25 cevaplarını yayınlayacağız.

A+A-

ÖLÇME VE DEğERLENDİRME
Aşağıdaki soruları cevaplandırınız.

1. Ekolojik denge nedir?
Ekolojik denge, İnsan, hayvan, bitkilerin tabiatta hayatlarını sürdürebilmesi ve birlikte yaşayabilmesi için birbirlerini tamamlamaları ve birbirlerinden istifade etmek istemeleriyle oluşan tabii dengedir. Örnek: Doğan küçük balıklar büyük balıklar tarafından yenmese denizler 1 yıl içerisinde balıklarla dolar ve taşar.
Ekoloji - Çevre Terimi Olarak Ekolojik Denge : 
Bir ekolojik sistemin yapay olarak etki yapılmadığı sürece genel karakterlerini koruyup kararlılık göstermesidir. Bu hiç değişiklik olmayacağı anlamına gelmez. Zaman içinde değişiklik olacaktır fakat bu ekosistemin genel karakterini bozacak düzeyde olmaz.
 
Ekolojik DengeBelediyecilik-Kamu Yönetimi Terimi Olarak Ekolojik Denge : 
İnsan ve diğer canlıların varlık ve gelişmelerini sürdürebilmeleri için gerekli olan şartların bütününü.
 
Ekolojik DengeCoğrafya Terimi Olarak Ekolojik Denge : 
İnsan ve diğer canlıların varlık ve gelişmelerini sürdürebilmeleri için gerekli olan koşulların bütünü.
 
Ekolojik DengeFen Bilimleri Terimi Olarak Ekolojik Denge : 
İnsan ve diğer canlıların varlık ve gelişmelerini doğal yapılarına uygun bir şekilde sürdürebilmeleri için gerekli olan şartların bütününe çevre dengesi denir.

2. Karbon döngüsü hangi ortamlar arasında gerçekleşir?

Karbon döngüsü doğada kara (litosfer), atmosfer,su (hidrosfer) canlılar (biyosfer) içerisinde gerçekleşir. Doğada karbon atmosferde karbondioksit,soda karbondioksit ve bikarbonat,karada ise kömür doğalgaz, petrol kireçtaşı içerisinde bulunur.

3. Biyolojik çeşitliliği tehdit eden insan kaynaklı faktörler nelerdir?

Türkiye’de biyolojik çeşitlilik oldukça fazladır. Birçok endemik bitki ve hayvan türü bulunmaktadır. Bunun nedeni coğrafi konum, yeryüzü şekilleri, iklim ve toprak yapısı olarak ortaya konmaktadır. Türkiye’nin yeryüzü şekilleri önemli bariyerler oluşturarak biyoçeşitliliğin sağlanmasında önemli bir rol oynamaktadır.
Ayrıca diyagonal geçişlerin bulunması ve iklim farklılıklarının bir geçiş bölgesi oluşturması havada, karada ve suda yaşayan canlılar için Biyoçeşitlilik oluşmasına neden olur. Bu nedenle dünyada Türkiye önemli bir yere sahiptir.

Biyoçeşitliliği bütün dünyada tehdit eden bir takım unsurlar bulunmaktadır. Bu unsurlardan en önemlisi beşeri etkilerdir. İnsan kaynaklı faktörler canlı hayatını tehdit etmektedir. İnsanlar bilinçsizce üretim ve tüketim faaliyetleri dünyaya zarar vermektedir. Bunu ortaya koyan bilim insanları dünyanın yoluna devam edeceğini, canlıların ise yok olma derecesine geleceğini açıklamıştır.
İnsan kaynaklı faktörlerden bazıları şöyledir; nüfus artışına bağlı olarak şehirleşme oranlarının artması ve yanlış, bilinçsiz şehirleşme sonucunda doğal ortamların yaşama elverişsiz hale gelmesidir. Hayvanların yaşam alanlarının daraltılması, meraların kullanışsız hale getirilmesidir. Erozyon ve heyelan gibi doğal afetlerin önüne geçmek için çalışmalar yapılmaması ve yapılan çalışmaları bilinçlendirme etkilerinin az olmasıdır.
Sanayileşme sonucu daralan yaşam alanları ve kirlenen çevrenin canlılar açısından elverişsiz hale gelmesidir. Baraj yapımlarında, yol, köprü yapımlarında hayvanların yaşam alanlarının işgal edilmesi, göç yollarının kapatılması ve iklim değişikliklerinin meydana getirilmesi de biyoçeşitliliği etkileyen insan kaynaklı faktörler arasındadır.

4. Biyoçeşitliliğin oluşmasında etkili olan doğal faktörler nelerdir?

İklim etkili olur, toprak örtüsü etkili olur, yerşekilleri etkli olabilir.  Orman yangınları, insanın doğa üzerinde yapmış olduğu denge bozucu yapılaşma, sanayi, tarım, şehirleşme, hava, toprak, suyun kirletilmesi, meraların aşırı otlatılması, Erozyon şeklinde sıralayabiliriz.

5. Habitat içindeki bir türün çok fazla artması hangi sorunlara neden olur?

Tüm habitat, insanlar, hayvanlar ve bitkiler bir denge içindedir. Herkesin ne ile ne kadar besleneceği önceden belirlenmiş bir basın ağı, bir ekosistem havuzu vardır. Bu ağdaki herhangi bir türün sayısındaki artış, onunla beslenen ya da onun beslendiği türde bir azalma gösterecektir. Bunu bir örnekle açıklayalım.
 
Doğal şartlarındaki aslan ve geyik arasındaki ilişkiye bakalım. O bölgedeki aslan sayısında bir artış olduğunu varsayalım. Artan aslan sayısıyla beraber aslanlarının avladığı geyik sayısı da doğru orantılı olacak şekilde artış gösterecektir. Bu da zamana yayılmış bir şekilde geyik popülasyonunun azalmasına ve hatta yok olmasına neden olacaktır. Bu etki bununla da kalmayacak, aslandan başka, geyikle beslenen etçil ve yırtıcı hayvanlarında bundan etkilenerek aç kalmalarına sebep olacaktır. Geyiğin beslendiği otların, geyiklerin yokluğunda böceklenerek doğal hayatı zarar verici nitelik kazanması da bunun yol açacağı sorunlar arasında gösterilebilir.

6. Çayır ve meraların ortadan kaldırılması biyolojik çeşitliliği nasıl etkiler?

O alan içerisinde yaşayan canlı türlerinin azalmasına hatta yok olmasına sebep olur. Biyolojik çeşitliliğin azalmasına yol açar. Doğada türler arasında bir denge vardır. Bu halkanın bozulması artması yada azalması doğadaki işleyişi olumsuz etkiler besin zincirini bozar buda türlerin sayılarında azalma , yok olma yada bulunduğu bölgeyi terk etme gibi sonuçlar doğurabilir. Yada bölgedeki tür çeşitliliğini azaltır.

7. Sıcak çöllerde bitki ve hayvan yaşamını sınırlayan faktörler nelerdir?

-yüksek sıcaklık,
-yağışın az olması,
-kuraklık,
-nemin çok az olması gibi faktörler bitki ve hayvan yaşamını sınırlar.
-Sıcaklığın fazla,
-Suyun az,
-Yağışların yok denecek kadar az olması bitki ve hayvan yaşamını sınırlayan faktörlerdir.

8. Deniz seviyesinde meydana gelen değişimler bitki ve hayvan dağılışını nasıl etkiler?

Deniz seviyesinde meydana gelen değişmeler artmalar yada azalmalar o bölgedeki canlıların yer değiştirmelerine yada yok olmalarına sebep olabilir. Su miktarının artması kara canlılarının yaşam alanlarını kısıtlar şeklinde açıklanabilir.

9. Akarsuların bitki ve hayvan türleri bakımından en zengin kısmı neresidir? Nedenlerini açıklayınız.

Akarsu yatak eğiminin azaldığı yerler ile akarsuların denize döküldükleri ağız kısımları bitki ve hayvan türü bakımından zengindir. Akarsu yatak eğiminin azaldığı yerde akış hızı azalır ve planktonlar artar. Akarsuların ağız kısımlarında ise akarsuların taşıdığı element ve besin maddeleri buralardaki biyolojik çeşitliliği artırır.

10. Ekvatordan kutuplara doğru gidildikçe bitki ve hayvanların tür ve sayıca azalmasının nedenlerini söyleyiniz.

Kutuplara gidildikçe kutupların soğuk olmasından sıcaklık düşer. Bu durumda soğuya dayanamayan pek çok bitki ekvatorda büyüyebilir. Fakat aşırı sıcakta da her bitki yetişemez. Kısacası sıcaklıkla ilgilidir. Sıcaklık ve iklim koşullarından dolayı.

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun ifadelerle tamamlayınız.
1. Su döngüsü içinde, havadaki su buharının sıvı hâle geçme aşaması yoğunlaşmadır.
2. Biyolojik çeşitlilik genetik çeşitlilik, tür çeşitliliği ve ekosistem olmak üzere üç ana bölümden oluşur.
3. Ekosistem canlı ve cansız varlıklar arasındaki madde ve enerji dolaşımı ile kendini yeniler.
4. Kutuplarda yaşayan hayvanlar düşük sıcaklık ve besin yetersizliği gibi koşullara uyum sağlayarakyaşamlarını sürdürür.
5. Benzer bitki ve hayvan topluluklarını barındıran bölgelerin her birine biyom denir.

Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”, yanlış olanların yanına “Y” yazınız.
1.(D)Enerji akışı tek yönlüdür. 
2.(D)Etçiller, ikincil tüketicilerdir. 
3.(D)Fotosentez, güneş olmadan gerçekleşemez. 
4.(Y)Su depolayan bitkiler, bataklık biyomlarında bulunur. 
5.(Y)Karasal biyomlar genellikle bölgedeki hakim bitki örtüsüne göre sınıflandırılır. 
6.(Y)Ayrıştırıcılar, ekolojik döngülerde önemli rol oynamazlar. 
7.(Y)Okyanus akıntıları, biyomlar üzerinde etkili rol oynamazlar. 
8.(D)Bitkiler, hayatın devamını sağlayan besin zinciri için üreticidir. 
9.(D)Karbon döngüsü, dışarıdan müdahale olmadığı sürece bozulmaz. 
10.(D)Yeryüzünde canlıların dağılışını etkileyen en önemli faktör iklimdir. 
11.(D)Dünya ekosistemi; biyosfer, hidrosfer, litosfer ve atmosferden oluşur.
12.(Y)Dünya üzerinde bitki tür ve çeşitliliğinin en fazla olduğu yer tundra biyomudur.
13.(D)Ekosistem bir bölgedeki türlerin, genlerin ve ekolojik olayların oluşturduğu bir bütündür.

Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları cevaplandırınız.
1. Bioçeşitlilik açısından aşağıdaki bölgelerden hangisi daha zengindir?

A) Çöl Bölgesi B) Step Bölgesi C) Ekvatoral Bölge D) Tundra Bölgesi E) Kutup Bölgesi

2. Aşağıdakilerden hangisi dünya ekosistemini oluşturan unsurlardan biri değildir?
A) Litosfer B) Astenosfer C) Hidrosfer D) Atmosfer E) Biyosfer

3. I. Güneşten gelen enerji, fotosentez yapan canlıların ürettikleri besinlerde depolanır. Bu besin
maddelerinin, beslenme yoluyla bir canlıdan diğerine aktarılmasıdır.
II. Bir bölgedeki genlerin, türlerin, ekosistemlerin, ekolojik olayların oluşturduğu bütündür.
III. İnorganik maddelerin, sürekli olarak cansız ortamdan alınıp canlı unsurlar arasında kullanıldıktan
sonra tekrar cansız ortama verilmesidir.
IV. Dünya üzerinde genel iklim koşulları ve arazi yapısı bakımından belirli özellikleri gösteren,
büyük coğrafi bölgelerdeki benzer hayvan ve bitki toplulukları, üzerinde yaşadığı bölgelerle
birlikte olarak adlandırılmasıdır.
Yukarıda numaralandırılarak verilen ifadelerde aşağıda yer alan tanımlardan hangisine yer
verilmemiştir?

A) Biyoçeşitlilik B) Madde döngüsü C) Besin zinciri D) Ekosistem E) Biyom

4. Aşağıdakilerden hangisi canlı yaşamı üzerinde etkili olan doğal faktörlerden değildir?
A) Kara ve denizlerin dağılışı B) İklim değişiklikleri C) Dağ sıralarının uzanışı
D) Epirojenik hareketler E) Tarım

5. Aşağıdaki faktörlerden hangisi canlı biyotik ögeler içinde yer alır?
A) Işık B) Yağış C) Oksijen D) Sıcaklık E) Mikroorganizmalar

6. Aşağıdaki canlılardan hangisi güneşten gelen enerjiyi doğrudan kullanır?
A) Otçullar B) Etçiller C) Hepciller D) Üreticiler E) Ayrıştırıcılar

7. Aşağıdaki canlılardan hangisi azot, oksijen, su ve güneş ışığını kullanarak inorganik maddeleri
organik besinlere dönüştürme yeteneğine sahiptir?

A) Otçullar B) Etçiller C) Mantarlar D) Bitkiler E) Su kaplumbağaları

8. Besin piramidinde yukarıya çıkıldıkça birey sayısında azalma görülmesinin nedeni nedir?
A) Otçulların etçiller tarafından tüketilmesi
B) 2. beslenme seviyesindeki otçulların etçiller tarafından azaltılması
C) 3. beslenme seviyesindeki etçillerin hastalıklara dayanıksız olması
D) Bitkilerin diğer canlılara göre dayanıklı olması ve kolay yetişmesi
E) Yukarıya çıkıldıkça aktarılan enerjinin desteklediği birey sayısının azalması

9. İnsanın karbon döngüsüne müdahalesi olmasaydı aşağıdaki sonuçlardan hangisi gerçekleşirdi?
A) Böcekler büyürdü. B) Bitkiler dev boyutlara ulaşırdı. C) Hava daha temiz olurdu.
D) Canlı sayısı artardı. E) Besin zinciri dururdu.

10. Canlıların birbirleriyle ve doğa ile etkileşim içinde bulundukları bütünlüğe ne denir?
A) Biyom B) Habitat C) Ekosistem D) Biyoçeşitlilik E) Zooloji

11. Hangi iki biyomda canlı çeşitliliği daha azdır?
A) Çöl-Tundra
B) Savan-Ilıman çayır C) Dağ-Deniz D) Tropikal orman-Çalılar E) Savan-ığne yapraklı orman

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan, isimsiz ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.