10. Sınıf MEB Tarih Ders Kitabı Sayfa 44-46 Cevapları, Türk-İslam devletlerinin askerî teşkilatlarının zaman içinde nasıl geliştiğini gösteren bilgi ve etkinlikleri kapsamaktadır. Karahanlılardan Türkiye Selçuklularına kadar ordunun değişen ve devam eden yönleri karşılaştırılmaktadır.
10. Sınıf MEB Tarih Sayfa 44-46 Cevapları - Ordu Teşkilatı
Türk devletlerinde eski askerî geleneklerin önemli bir bölümü İslamiyet'in kabulünden sonra da korunmuştur. Devletlerin büyümesi ve farklı coğrafyalarda hâkimiyet kurması ise gulam, ikta ve donanma gibi yeni askerî unsurların ortaya çıkmasını sağlamıştır. Bu sayfalardaki çalışmalar dört Türk-İslam devletinin ordu yapılarını karşılaştırarak değişimin nedenlerini anlamaya yöneliktir.
10. Sınıf MEB Tarih Ders Kitabı Sayfa 44 Cevapları
Türk-İslam Devletlerinde Ordu
Bilgi Görseli 1.4'te Karahanlı, Gazneli, Büyük Selçuklu ve Türkiye Selçuklu devletlerinin askerî teşkilatlarında yer alan birlikler gösterilmektedir. Devletlerin tamamında benzer askerî unsurlar bulunmakla birlikte zaman ve coğrafyaya bağlı olarak bazı farklılıkların ortaya çıktığı görülmektedir.
Sayfa 44'te ayrıca cevaplandırılacak bağımsız bir soru bulunmamaktadır.
10. Sınıf MEB Tarih Ders Kitabı Sayfa 45 Cevapları
Ordu-Millet Anlayışı, Gulam ve İkta
Türk-İslam devletleri Mete Han döneminden gelen onlu sistemi kullanmaya devam etmiştir. Gazneli ordusunda gulamlar, süvariler ve savaş filleri öne çıkarken Büyük Selçuklu ordusunda gulamlar, Türkmenler ve ikta birlikleri önemli görevler üstlenmiştir. İkta sistemi sayesinde devlet hem asker yetiştirmiş hem de ülkenin farklı bölgelerinin güvenliğini sağlamaya çalışmıştır.
Bu sayfadaki metin ve kaynaklar, 46. sayfadaki karşılaştırma sorularının cevaplandırılması için kullanılmaktadır.
10. Sınıf MEB Tarih Ders Kitabı Sayfa 46 Cevapları
Karahanlı, Gazneli ve Selçuklu Ordularının Özellikleri
| Devlet | Ordu Teşkilatının Özellikleri |
|---|---|
| Karahanlı Devleti | Ordu ağırlıklı olarak Türklerden meydana gelmiştir. Sarayın korunmasında turgak ve yatgak birliklerinden yararlanılmıştır. Hassa ordusu, gulamlar, eyalet ordusu, Türkmenler ve gönüllüler askerî teşkilatta yer almıştır. |
| Gazneli Devleti | Orduda gulaman-ı saray, hassa ordusu, eyalet birlikleri, ücretli askerler ve gönüllüler bulunmuştur. Süvari birlikleri ordunun önemli vurucu gücünü oluşturmuştur. Savaşlarda fillerden yararlanılmış, İndus Nehri üzerinde deniz kuvvetleri kullanılmıştır. |
| Büyük Selçuklu Devleti | İkta askerleri ordunun en kalabalık bölümüdür. Gulamlar, hassa ordusu, Türkmenler, ücretli askerler ve bağlı devletlerin kuvvetleri kullanılmıştır. Türkmen birlikleri özellikle sınır bölgelerinde akıncı olarak önemini korumuştur. |
| Türkiye Selçuklu Devleti | İkta, hassa ve gulam birliklerinin yanı sıra Türkmen ve uç kuvvetleri kullanılmıştır. Kara ordusuna ek olarak güçlü bir donanma teşkilatı oluşturulmuştur. Ordunun başında Beylerbeyi veya Emirü'l-Ümerâ, donanmanın başında Reisü'l-Bahr veya Melikü's-Sevahiller bulunmuştur. |
Askerî Teşkilatta Değişim ve Süreklilik
Karekod Etkinliği
Yönerge: Yandaki karekod üzerinden Türkistan'dan Türkiye'ye uzanan süreçte Türklerin devlet ve ordu teşkilatlarında meydana gelen değişim ve sürekliliği gösteren maskeleme etkinliğini yapınız.
Etkinlik, karekod bağlantısında verilen yönergeler dikkate alınarak tamamlanmalıdır.
Bütün sayfalara ait açıklamalı çözümleri 10. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasında inceleyebilirsiniz.