11. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 297-298 Cevapları (Ata Yayıncılık)
A) 1-5. soruları yandaki metne göre cevaplayınız.
Soru 1: Metnin konusunu belirleyiniz.
Cevap: Metnin konusu, Göreme’deki peri bacalarının doğal güzelliği ve çeşitliliğidir.
Soru 2: Yazılış amacını açıklayınız.
Cevap: Yazılış amacı, doğanın eşsiz güzelliklerini tanıtmak ve okuyucuda hayranlık uyandırmaktır.
Soru 3: Tür özelliklerini belirleyiniz.
Cevap: Metin, gezi yazısı (röportaj) türündedir; gözleme ve betimlemeye dayanır.
Soru 4: Üslup özelliklerini sıralayınız.
Cevap:
Üslup; canlı, betimleyici, duyulara hitap eden ve etkileyici bir anlatıma sahiptir.
Soru 5: Aşağıdaki parçada üç noktanın (…) kullanım amaçlarını belirtiniz.
Cevap: Üç nokta, anlatımın devam ettiğini ve sıralamanın sürdüğünü göstermek için kullanılmıştır.
B) Aşağıdaki bilgilerden doğru olanların başına “D”, yanlış olanların başına “Y” yazınız.
a) D b) D c) Y ç) D d) Y
C) Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun ifadelerle doldurunuz.
a) Röportaj yayımlanırken fotoğraf, belge ve resimlerle zenginleştirilir.
b) Röportajlar, haberin daha genişletilmiş hâlidir.
c) Mülakatta asıl amaç bilgi vermek olduğundan genellikle sade dil kullanılır.
ç) Türk edebiyatında ilk mülakat örneklerini Ruşen Eşref Ünaydın vermiştir.
d) Mülakat; sanat, bilim, siyaset, spor gibi alanlarda tanınmış kişilerle yapılan görüşmelerdir.
Ç) Aşağıda verilenleri doğru biçimde eşleştiriniz.
a) Diyorlar ki → Ruşen Eşref Ünaydın
b) Bir Bulut Kaynıyor → Mustafa Baydar
c) Bugün de Diyorlar ki → Söyleşmeye bağlı anlatım
ç) Mülakat → Röportaj
d) Edebiyatçılarımız Ne Diyorlar → Hikmet Feridun Es
11. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 299 Cevapları (Ata Yayıncılık)
D) Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları cevaplayınız.
Soru 1: “Büyük İskender, Semerkant’ı ilk görüşünde şöyle demiş: ‘Bu şehrin güzel olduğunu duymuştum…’ … Bu parça aşağıdaki türlerden hangisinden alınmış olabilir?”
A) Açık oturum B) Mülakat C) Münazara D) Panel E) Sohbet
Cevap: B) Mülakat
Soru 2: “Beş Şehir adlı eserinizde şehirlerimizin portresini… Aşağıdakilerden hangisi bu metnin tür özelliklerinden değildir?”
A) Alanında tanınmış kişilerle yapılmıştır
B) Yazar görüşlerini empoze etmektedir
C) Söyleşmeye bağlı anlatım vardır
D) Cümleler açık ve samimidir
E) Öğretici metindir
Cevap: B) Yazar, karşısındaki kişiye kendi görüşlerini empoze etmektedir.
Soru 3: “Aşağıdakilerden hangisi mülakat yapacak kişinin dikkat etmesi gerekenlerden biri değildir?”
A) Konuyu ve kişiyi belirlemek
B) Ön görüşme yapmak
C) Konuşmaları yorumlayarak yazmak
D) Sorular hazırlamak
E) Kişi hakkında bilgi sahibi olmak
Cevap: C) Konuşmaları yorumlarıyla zenginleştirerek yazıya aktarmak
11. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 300 Cevapları (Ata Yayıncılık)
Soru 4: Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlatım bozukluğunun sebebi yay ayraç içinde yanlış verilmiştir?
A) Koronavirüs salgınına karşı alınan yetersiz önlemler sayesinde virüsün yayılma hızı artıyor. (Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması)
B) Halkın yoğun olarak kullanım alanları içinde olan market ve toplu taşıma araçlarında maske zorunluluğu yok. (Gereksiz sözcük kullanımı)
C) Rusya’da isteyen maskesini takıyor, istemeyen kullanmıyor. (Özne eksikliği)
D) Türkiye gibi ücretsiz tedavi uygulanmayan ülkede, müdahaleyi bırakın hastalar tedavi bile edilmiyor. (Mantık ve sıralama hatası)
E) Türkiye ise tüm hastalara test yapıp virüse yakalananları ücretsiz tedavi ediliyor. (Çatı uyumsuzluğu)
Cevap: C Çünkü cümlede özne eksikliği yoktur, verilen açıklama hatalıdır.
Soru 5: Aşağıdaki röportajlardan hangisi konusuna göre diğerlerinden farklıdır?
A) Tarihî bir kalenin anlatımı
B) Gaz lambasının icadı ve gelişimi
C) Tarım ve ekonomi üzerine değerlendirme
D) Nasreddin Hoca üzerine söyleşi
E) Abidin Dino’nun hayatı ve sanatı
Cevap: B
Çünkü diğerleri insan, mekân veya kültürel unsurları anlatırken, bu seçenek bilimsel/teknik bir konuyu (icat ve gelişim süreci) ele alır.
11. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 301 Cevapları (Ata Yayıncılık)
Soru 6: Tablodaki sanatçı, eser ve tür eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
A) Yaşar Nabi Nayır – Edebiyatçılarımız Konuşuyor – Mülakat
B) Fikret Otyam – Bir Karış Toprak İçin – Röportaj
C) Gavsi Ozansoy – 40 Yıl Sonra Diyorlar ki – Mülakat
D) Yaşar Kemal – Telsiz Duvaksız Anadolu – Mülakat
E) Hikmet Çetinkaya – Toprak Bizim Canımız – Röportaj
Cevap: D
Çünkü Telsiz Duvaksız Anadolu bir röportaj eseridir, mülakat değildir.
Soru 7: Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlam belirsizliğini gidermek için cümlenin başına tamlayan hâlinde bir kişi zamiri getirilmelidir?
A) Evimiz size her zaman açıktır, diyerek bizi rahatlattı.
B) Yardımınızın onları nasıl rahatlattığını size anlatamam.
C) Binanın önü, bir haftadır ana baba günü gibiydi.
D) Kitabını çok beğendim, arkadaşlarıma tavsiye edeceğim.
E) Çocukluğumun geçtiği bu yerlere yeniden dönmekten mutluyum.
Cevap: D
“Kitabını” ifadesinde kime ait olduğu belli değildir (senin mi, onun mu), bu yüzden belirsizlik vardır.
Soru 8: Aşağıdaki cümlelerden hangisi mülakat ile röportajın ortak bir özelliği değildir?
A) Konuşmayı yorum katmadan aktarma
B) Soru-cevap yöntemiyle yapılma
C) Sözlü anlatım türü olma
D) Gazete ve dergilerde yayımlanma
E) Önceden hazırlık gerektirme
Cevap: A
Çünkü yorum katmadan aktarma daha çok mülakata özgüdür, röportajda yorum bulunabilir.
Soru 9: Aşağıdaki cümlelerden hangisinde noktalama eksikliğinden kaynaklanan bir anlam belirsizliği vardır?
A) Eğitim sistemimizi yeniden yapılandırıyoruz.
B) Üniversiteye henüz başlayalı iki ay olmuştu.
C) Devlet ve çocuk tiyatroları yeni sezonu açtı.
D) Oraya gittiğimizde hasta bakıcıyla konuşuyordu.
E) Bir önceki dolmuşa üçü çocuk, yedi kişi bindiler.
Cevap: D
“hasta bakıcıyla” ifadesi virgül eksikliğinden dolayı iki anlama gelebilir:
- Hasta bakıcı ile konuşma
- Hasta bakıcı olan biriyle konuşma
11. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 302 Cevapları (Ata Yayıncılık)
Soru 10: Numaralanmış metinlerin karşılaştırılmasıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A) I. metin bir yeri tanıtmak amacıyla kaleme alınan bir araştırma yazısıdır, II. metin alanında uzman bir yazarı tanıtmak için yazılmıştır.
B) I. metinde öyküleyici, betimleyici anlatım türleri ön plandayken II. metinde söyleşmeye bağlı anlatım öne çıkmaktadır.
C) I. metinde yazar kendi görüş ve düşüncelerini de yazıya katarken II. metinde özel görüş, duygu ve yorumlara pek yer verilmemiştir.
D) I. metinde kişi, yer, zaman ve olay ögeleri kullanılırken II. metinde sadece soru-cevap yöntemi kullanılmıştır.
E) I. metinde yazar açık ve anlaşılır bir anlatım tercih ederken II. metinde yazar süslü bir dil tercih etmiştir.
Cevap: E
Çünkü II. metin (mülakat) süslü değil, sade, doğal ve konuşma diline yakın bir anlatıma sahiptir.
11. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 303 Cevapları (Ata Yayıncılık)
Soru 11: Biri olumlu diğeri olumsuz isim cümlelerinde ek-fiil ortak kullanılmamalıdır. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala uyulmamasından kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?
A) Koronavirüs salgınının görüldüğü andan itibaren salgınla mücadeleye yönelik birçok tedbir alınarak uygulamaya konuldu.
B) Bu onun tesir gücünü arttırır, yazarına ve üslubuna göre belki de bir edebî metin kıymeti kazandırır.
C) Bir adam bir köpeği ısırırsa bu bir haber fakat bir köpek bir adamı ısırırsa bu bir haber değildir.
D) Olta ipinin gevşemesinden balığın yaklaşmakta olduğunu anlayınca oltanın ipini çekmeye başlandı.
E) Birçok büyük şehrimizde lüks ve gösteriş meraklılarınca geçerli övünme silahı otomobil, bu şehirde rağbet görmemiş.
Cevap: C
Bu cümlede olumlu ve olumsuz isim cümlelerinde ek-fiil ortak kullanılmış, bu da anlatım bozukluğuna yol açmıştır.
Soru 12: Aşağıdakilerden hangisi bu metindeki noktalama işaretlerinden birinin işlevi değildir?
A) Ara sözleri ayırmak
B) Duygu bildiren cümle sonlarında kullanmak
C) Tırnak içinde tekrar tırnak kullanımı
D) Alıntı sözleri belirtmek
E) Örnek verilecek cümlenin sonuna konmak
Cevap: E
Metinde örnek verme amacıyla kullanılan bir noktalama işareti yoktur, bu yüzden bu seçenek yanlıştır.
11. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 304 Cevapları (Ata Yayıncılık)
Soru 13: Sert ve yumuşak ünsüz uyumuna uyulmamasından kaynaklanan yazım yanlışı olan cümle hangisidir?
A) Huzur bulacağına inanmak ister.
B) Geciken adaletin adalet olmayacağını iyi bilir.
C) Çevresine yardım etmekten vazgeçmez.
D) Babasının adil davrandığına herkesden çok o inanır.
E) Yaşantısıyla, davranışlarıyla topluma örnek olur.
Cevap: D
“herkesden” yanlış yazılmıştır.
✔ Doğrusu: herkesten (sert ünsüz uyumuna göre)
Soru 14: Parçada yay ayraçla gösterilen yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?
Cevap: D
Doğru sıralama: (.) (,) (,) (.)
Soru 15: Parçada aşağıdakilerden hangisiyle ilgili yazım yanlışı yapılmıştır?
A) Kurallı birleşik fiiller
B) Bağlaç olan da/de
C) Sayılara gelen ekler
D) Millet, boy, oymak adları
E) Yapı adlarının yazımı
Cevap: B
Parçada bağlaç olan “de/da” yanlış kullanılmıştır (bitişik yazım hatası).