11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 166-175 Cevapları bölümünde, Ekonomik Faaliyetler ve Etkileri ünitesinin değerlendirme soruları çözülmüştür. Metinler, grafikler ve cevap anahtarı dikkate alınarak hazırlanan kısa cevaplar aşağıda yer almaktadır.
İçindekiler
- Sayfa 166 Cevapları (1-4. Sorular)
- Sayfa 167 Cevapları (5-8. Sorular)
- Sayfa 168 Açıklaması (Grafikler)
- Sayfa 169 Cevapları (9-14. Sorular)
- Sayfa 170 Cevapları (15-19. Sorular)
- Sayfa 171 Cevapları (20-24. Sorular)
- Sayfa 172 Cevapları (Harita ve 25-27. Sorular)
- Sayfa 173 Cevapları (28-29. Sorular)
- Sayfa 174 Cevapları (30. Soru)
- Sayfa 175 Cevapları (31-33. Sorular)
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 166 Cevapları
5. Ünite Ölçme ve Değerlendirme
Soru 1: Tedarik zincirindeki aksaklıklar gıda güvencesini nasıl etkiler? Kısa Cevap: Ürünlerin pazara ulaşması gecikir, arz azalabilir ve fiyatlar yükselebilir. Açıklama: Salgın dönemindeki ticaret kısıtlamaları ve savaş nedeniyle tahıl taşımacılığının aksaması örnek gösterilebilir.
Soru 2: Savaş, salgın ve afetlerin gıda fiyatları ile gıda güvenliğine etkileri nelerdir? Kısa Cevap: Üretim ve dağıtımı zorlaştırarak fiyatları artırabilir. Saklama koşullarının bozulması gıda güvenliğini de tehdit edebilir.
Soru 3: İklim değişikliği tarım, hayvancılık, ormancılık ve balıkçılığı nasıl etkiler? Kısa Cevap: Tarımsal verim ve mera kalitesi düşebilir. Sıcaklık stresi hayvancılığı, yangınlar ormancılığı ve deniz canlılarının dağılışındaki değişimler balıkçılığı etkileyebilir.
Soru 4: Türkiye’nin tarımsal üretim ve gıda güvencesi açısından GZFT tablosunu doldurunuz. Kısa Cevap: Doğal çeşitlilik avantaj oluştururken yanlış kaynak kullanımı ve dış krizler risk yaratmaktadır.
| Başlık | Örnek Cevap |
|---|---|
| Güçlü yönler | Farklı ürünlerin yetiştirilebilmesi ve kıtalar arasındaki konumu. |
| Zayıf yönler | Verimsiz sulama, tarım alanlarının kaybı ve gıda israfı. |
| Fırsatlar | Gıda ticaretinde bölgesel merkez olma ve modern tarım uygulamalarını geliştirme. |
| Tehditler | Kuraklık, iklim değişikliği, savaşlar, salgınlar ve ulaşım kesintileri. |
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 167 Cevapları
Soru 5: Gıda israfı hangi çevresel sorunları artırır? Kısa Cevap: Su ve enerji kaybına, atık artışına ve sera gazı salımına neden olur. Doğal kaynaklar üzerindeki baskıyı artırır.
Soru 6: Gıda güvencesini tehdit eden sorunlara çözüm önerileri yazınız. Kısa Cevap: Üretim ve tedarik sistemleri kesintilere karşı güçlendirilmelidir.
| Sorun | Örnek Çözüm |
|---|---|
| Kuraklık ve buğday üretiminde azalma. | Su tasarruflu üretim, kuraklığa dayanıklı çeşitler ve planlı stok yönetimi. |
| Meraların aşırı otlatılması. | Dönüşümlü otlatma, mera iyileştirme ve yem bitkilerinin artırılması. |
| Hava ulaşımının durmasıyla ithalatın gecikmesi. | Alternatif taşıma yollarının kullanılması ve tedarik kaynaklarının çeşitlendirilmesi. |
| Kimyasal gübre ve ilaçların zarar vermesi. | Analize dayalı gübreleme, denetimli ilaçlama ve biyolojik mücadele. |
Soru 7: İyi Tarım Uygulamaları kırsal kalkınmaya nasıl katkı sağlar? Kısa Cevap: Ürün kalitesini, pazarlama gücünü ve üretici gelirini destekler. Yerel ürünler ile kırsal turizmin gelişmesine yardımcı olur.
Soru 8: İyi Tarım Uygulamaları çevreyi nasıl korur? Kısa Cevap: Üretim girdilerinin kontrollü kullanımıyla kirliliği azaltır; suyun, toprağın ve biyolojik çeşitliliğin korunmasına katkı sağlar.
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 168 Açıklaması
Bu sayfada 2023-2024 dönemine ait tarla ürünleri, meyve ve sebze yeterlilik grafikleri bulunmaktadır. Grafiklere ilişkin sorular sonraki sayfada yer almaktadır.
Grafik açıklaması: %100’ün üzeri üretim fazlasını, %100 üretim ile kullanımın eşitliğini, %100’ün altı ise iç kullanımın üretimle tam karşılanamadığını gösterir.
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 169 Cevapları
Soru 9: Hangi ürünler ihraç edilebilir veya stoklanabilir? Kısa Cevap: Yeterlilik oranı %100’ü aşan ürünlerdir. Açıklama: Bu ürünlerde üretim, ülke içindeki kullanımın üzerindedir.
| Grup | Ürünler |
|---|---|
| Tarla ürünleri | Yulaf, buğday, arpa, nohut, patates, çavdar ve kolza. |
| Meyveler | Fındık, kayısı ve zerdali, incir, greyfurt, mandalina, elma, üzüm, portakal, limon, şeftali ve nektarin, nar, Antep fıstığı ve kestane. |
| Sebzeler | Domates, sakız kabağı, hıyar, havuç, biber, taze bezelye, pırasa, kuru soğan, ıspanak, patlıcan, taze bakla, karpuz, turp ve lahana. |
Not: Şeker pancarı %100 ile iç kullanımı karşılamakta, grafiğe göre üretim fazlası göstermemektedir.
Soru 10: Yeterlilik derecesinin düşük olmasının nedenleri neler olabilir? Kısa Cevap: Yüksek maliyet, kuraklık, düşük verim, sınırlı üretim alanı veya yüksek talep etkili olabilir. Açıklama: Her ürünün kesin nedeni yalnız grafikten belirlenemez.
Soru 11: Türkiye’nin ürün çeşitliliği ve sürdürülebilirliği hakkında görüşlerinizi yazınız. Kısa Cevap: Türkiye, doğal koşulları sayesinde zengin ürün çeşitliliğine sahiptir. Örnek Cevap: Çeşitliliği korumak için üretimi doğal koşullara göre planlamalı ve kaynakları bilinçli kullanmalıyız.
Soru 12: Yeterlilik düzeyi ülke ekonomisini nasıl etkiler? Kısa Cevap: Üretim fazlası ihracat geliri sağlayabilir. Üretim açığı ise ithalat ihtiyacını ve dışa bağımlılığı artırabilir.
Soru 13: Tarımsal yeterliliği korumak için neler yapılmalıdır? Kısa Cevap: Çiftçiler desteklenmeli, tarım toprakları korunmalı, sulama iyileştirilmeli ve kayıplar azaltılmalıdır. Üretim ihtiyaçlara göre planlanmalıdır.
Soru 14: İfadelere katılıp katılmadığınızı gerekçeleriyle belirtiniz. Kısa Cevap: Aşağıdaki seçimler gerekçeli örneklerdir.
| İfadenin Konusu | Örnek Seçim | Gerekçe |
|---|---|---|
| Borun öneminin yalnız Türkiye ile sınırlı olması. | Katılmıyorum. | Uluslararası sanayi ve teknoloji üretiminde de kullanılır. |
| Kritik madenlerin teknoloji üretiminde söz hakkı sağlaması. | Katılıyorum. | İşleme kapasitesi ve teknolojiyle birlikte avantaj oluşturur. |
| Krom rezervlerinin diplomatik güç oluşturmaması. | Katılmıyorum. | Tedarik ve ticaret ilişkilerinde önem taşıyabilir. |
| Petrolün yüzyıl boyunca en stratejik enerji kaynağı kalması. | Katılmıyorum. | Enerji teknolojileri değiştiği için kesin değildir. |
| Yenilenebilir enerjinin çevresel sürdürülebilirliği desteklemesi. | Katılıyorum. | Fosil yakıt kullanımını azaltmaya yardımcı olur. |
| Enerji koridoru olmanın yalnız konuma bağlı olması. | Katılmıyorum. | Altyapı, yatırım ve anlaşmalar da gereklidir. |
| Sanayide en önemli unsurun her zaman ham madde olması. | Katılmıyorum. | Sektöre göre ulaşım, pazar veya iş gücü öne çıkabilir. |
| Sanayileşmenin şehirleşme ve çevre sorunları doğurması. | Katılıyorum. | Göçü artırabilir ve önlem alınmazsa kirliliğe yol açabilir. |
| Sanayinin dağılışının limanlardan bağımsız olması. | Katılmıyorum. | Limanlar dış ticaret ve taşımacılık avantajı sağlar. |
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 170 Cevapları
Soru 15: Kömürün enerji kaynağı olarak önemi nasıl değişmiştir? Kısa Cevap: Sanayi Devrimi’nde öne çıkan kömür, daha sonra diğer enerji kaynaklarıyla birlikte kullanılmaya başlanmıştır. Çevresel etkileri alternatiflere yönelimi güçlendirmiştir.
Soru 16: Petrol krizlerinin enerji politikalarına etkileri nelerdir? Kısa Cevap: 1973’teki fiyat artışları tasarrufu ve alternatif kaynak arayışını artırmıştır. Arz kesintisi riski, tedarikçi ve kaynak çeşitliliğinin önemini korumasını sağlamaktadır.
Soru 17: Türkiye’nin enerji koridoru rolü nasıl gelişmiştir? Kısa Cevap: Enerji bölgeleri ile tüketim merkezleri arasındaki konumu, boru hattı yatırımlarıyla desteklenmiştir. Açıklama: Bu bağlantı ekonomik ve diplomatik fırsatların sürmesine katkıda bulunmaktadır.
Soru 18: Yenilenebilir enerji kullanımında hangi değişimler görülmüştür? Kısa Cevap: Teknolojik gelişmelerle güneş ve rüzgârdan elektrik üretimi yaygınlaşmıştır. Bu kaynaklar emisyonları ve fosil yakıt bağımlılığını azaltmaya katkı sağlar.
Soru 19: Enerji güvenliği kaygıları hangi politika değişimlerine yol açmıştır? Kısa Cevap: Yerli enerji, verimlilik, depolama, farklı tedarikçiler ve alternatif enerji yatırımları önem kazanmıştır.
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 171 Cevapları
Soru 20: Sanayinin çevre üzerindeki iki olumsuz etkisi nedir? Kısa Cevap: Hava ve su kirliliğidir.
Soru 21: Sanayi kuruluşunda ulaşım neden önemlidir? Kısa Cevap: Ham madde teminini ve ürünlerin pazara gönderilmesini kolaylaştırır; zaman ve taşıma maliyetini azaltır.
Soru 22: Türkiye’de sanayi neden kıyı bölgelerde yoğunlaşmıştır? Kısa Cevap: Limanların, ulaşım bağlantılarının, tüketici pazarlarının ve iş gücünün gelişmiş olması etkilidir.
Soru 23: Sanayileşme ile göç arasında nasıl bir ilişki vardır? Kısa Cevap: Fabrikaların sunduğu işler insanları sanayi şehirlerine çekebilir. Açıklama: Kocaeli’nin sanayiye bağlı göç alması örnek gösterilebilir.
Soru 24: Cümlelerdeki boşlukları tamamlayınız. Kısa Cevap: Cevaplar sırasıyla Elâzığ-Guleman, Seydişehir, kömür, güneş ve rüzgâr, ulaşım, hava kirliliğidir.
| Madde | Tamamlanmış Cümle |
|---|---|
| a | Elâzığ-Guleman, önemli krom çıkarım alanlarındandır. |
| b | Seydişehir (Konya), boksitin çıkarıldığı önemli merkezlerdendir. |
| c | Sanayi Devrimi’yle birlikte yaygın kullanılan enerji kaynağı kömür olmuştur. |
| ç | Güneş ve rüzgâr yenilenebilir enerji kaynaklarıdır. |
| d | Sanayi tesislerinin kuruluşunda önemli faktörlerden biri ulaşımdır. |
| e | Sanayi kaynaklı çevre sorunlarından biri hava kirliliğidir. |
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 172 Cevapları
Bor ve Krom Yataklarının Haritada Gösterilmesi
Harita Çalışması: Maden yataklarının bulunduğu illere ilgili sembolleri yazınız. Kısa Cevap: Bor yatakları B, krom yatakları Cr ile gösterilmelidir.
| Maden | Sembol | İller |
|---|---|---|
| Bor | B | Balıkesir, Bursa, Eskişehir ve Kütahya. |
| Krom | Cr | Elâzığ, Muğla, Denizli, Bursa, Kütahya, Eskişehir, Mersin, Adana, Kayseri, Erzincan, Sivas ve Bayburt. |
Açıklama: Bursa, Eskişehir ve Kütahya’ya iki sembol de yazılmalıdır.
Soru 25: Madenlerin belirli bölgelerde toplanmasının iki sonucu nedir? Kısa Cevap: Bu bölgelerde maden işleyen tesisler ve iş olanakları artabilir. Yatırımların yoğunlaşması bölgesel gelişmişlik farklarını etkileyebilir.
Soru 26: Bor ve krom çıkarılan yerlerde hangi sanayiler gelişebilir? Kısa Cevap: Bor için cam-seramik, krom için ferrokrom ve alaşımlı çelik sanayisi örnek verilebilir.
Soru 27: Yenilenebilir enerji şemasını tamamlayınız. Kısa Cevap: Şema aşağıdaki bilgilerle doldurulabilir.
| Bölüm | Cevap |
|---|---|
| Tanımı | Doğada yenilenen kaynaklardan sağlanan enerjidir. |
| Türleri | Güneş, rüzgâr, hidroelektrik, jeotermal, biyokütle ve dalga. |
| Olumlu yönleri | Yerli kaynak kullanımını destekler; fosil yakıt tüketimini ve emisyonları azaltabilir. |
| Olumsuz yönleri | Kaynağa göre kesintili üretim, ilk yatırım ve depolama ihtiyacı görülebilir. Ekosistem etkileri oluşabilir. |
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 173 Cevapları
Soru 28: Verilen durumların nedenlerini veya sonuçlarını yazınız. Kısa Cevap: İstenen iki neden veya sonuç aşağıda sıralanmıştır.
| Durum | İstenen | Cevap |
|---|---|---|
| 1973 Petrol Krizi | Sonuçları | Petrolün pahalanması; alternatif enerji arayışının hızlanması. |
| Marmara çevresinde sanayinin yoğunlaşması | Nedenleri | Güçlü ulaşım bağlantıları; geniş pazar ve iş gücü. |
| Türkiye’nin bor rezervlerindeki üstünlüğü | Sonuçları | Stratejik öneminin artması; ihracat ve işleme sanayisi potansiyelinin güçlenmesi. |
| Yenilenebilir enerjiye yönelimin artması | Nedenleri | Çevreyi koruma ihtiyacı; enerji güvenliğini güçlendirme amacı. |
| Sanayileşmenin göç hareketlerine etkisi | Sonuçları | Sanayi merkezlerine göç; kent nüfusunun ve hizmet ihtiyacının artması. |
| Sanayinin ulaşım ağlarına yakınlığı | Nedenleri | Taşımayı kolaylaştırma; maliyetleri düşürme. |
Soru 29: Verilen kavramlarla madenlerin önemini anlatan bir paragraf oluşturunuz. Kısa Cevap: Madenler ekonomi, sanayi ve dış ilişkiler açısından önemlidir. Örnek Cevap: Dünya ve Türkiye ekonomisinde stratejik-kritik değer taşıyan madenler, sanayi için önemli girdilerdir. İşlenmiş ürünlerin ihracatı ülke gelirini artırabilir. Enerji güvenliği için gerekli teknolojilerde kullanılan bu kaynaklar, tedarik anlaşmaları yoluyla ülkeler arası ilişkiler üzerinde de etkili olur.
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 174 Cevapları
Yapılandırılmış Grid Cevapları
Soru 30: Ekonomik gelişme, toplumsal etkiler ve çevresel etkilerle ilgili kutucukları belirleyiniz. Kısa Cevap: Resmî cevap anahtarında aşağıdaki numaralar verilmiştir.
| Alt Soru | Numaralar | Kavramlar |
|---|---|---|
| a) Ekonomik gelişme | 1, 2, 3, 5, 9, 10, 11, 12 | Coğrafi konum, ulaşım, ham madde, pazar, organize sanayi bölgesi, liman, enerji, istihdam. |
| b) Toplumsal etkiler | 4, 7, 8, 12 | İş gücü, göç, şehirleşme, istihdam. |
| c) Çevresel etkiler | 6, 1 | Çevre kirliliği, coğrafi konum. |
Açıklama: İş gücü (4) ekonomik gelişmenin de bir unsurudur. Coğrafi konum (1), doğrudan çevresel sonuç değil, etkilerin dağılışını etkileyen faktördür. Çevresel sonucu doğrudan belirten kutucuk 6: Çevre kirliliğidir.
11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Sayfa 175 Cevapları
Soru 31: Kobalt üretiminin belirli ülkelerde yoğunlaşması neye yol açar? Kısa Cevap: Üretici ülkelerin önemini artırırken teknoloji üreticilerinin dışa bağımlılığını güçlendirebilir. Tedarik sorunları üretimi ve fiyatları etkileyebilir.
Soru 32: Türkiye’nin krom üretimindeki %8’lik payı ne sağlar? Kısa Cevap: Kitaptaki bu pay; ihracat, istihdam ve sanayiye ham madde temini açısından önemlidir. Açıklama: İşleme kapasitesinin geliştirilmesi daha yüksek katma değer oluşturabilir.
Soru 33: Maden üretiminin dağılışı uluslararası ticareti nasıl etkiler? Kısa Cevap: Üretim az ülkede toplanırsa bağımlılık ve arz riski artabilir. Daha dengeli dağılış tedarik seçeneklerini genişletebilir.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Diğer sayfalara 11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Cevapları sayfasından ulaşabilirsiniz.