5. Sınıf MEB Fen Bilimleri 1. Ders Kitabı Sayfa 59-63 Cevapları, kuvvetin özelliklerini ve dinamometreyle nasıl ölçüldüğünü açıklayan çalışmalardan oluşur. Örnek cevapları incelerken deney tablolarını kendi ölçümlerinize göre doldurunuz.
İçindekiler
5. Sınıf MEB Fen Bilimleri 1. Kitap Sayfa 59 Cevapları
Hazırlık İstasyonu
Soru: Tekerlekli sandalyenin hareket etmesini sağlayan etki nedir? Fikirlerinizi yazınız. Örnek Cevap: Arkadaki kişinin sandalyeye uyguladığı itme kuvveti, tekerlekli sandalyenin hareket etmesini sağlar.
Merak İstasyonu
Soru: Kuvvet ve kuvvetin ölçülmesi ile ilgili merak ettiklerinizi yazınız. Örnek Cevap: Kuvvetin büyüklüğünü nasıl ölçebiliriz? Dinamometre nasıl çalışır? Küçük ve büyük kuvvetleri ölçmek için neden farklı dinamometreler kullanılır?
5. Sınıf MEB Fen Bilimleri 1. Kitap Sayfa 60 Cevapları
Etkinlik İstasyonu: Kuvvet Denince Akla İlk Gelenler
Soru: “Kuvvet” kavramı neleri çağrıştırıyor? Aklınıza ilk gelenleri aşağıdaki alana yazarak ve/veya çizerek arkadaşlarınızla paylaşınız. Örnek Cevap: Kuvvet deyince bir şeyi itmek, çekmek, hareket ettirmek, durdurmak veya şeklini değiştirmek aklıma geliyor. Çizim Önerisi: Küçük bir oyuncak araba ve onu iten bir el çizebilirsiniz. Arabanın önüne hareket yönünü belirten bir ok koyabilirsiniz.
Soru: Arkadaşlarınızın farklı fikirleri olabileceğini unutmadan onları özenle dinleyiniz. Bu fikirlerden yola çıkarak kuvvetin niteliklerini tanımlayınız. Belirlediğiniz nitelikleri aşağıya yazınız. Örnek Cevap: Kuvvetin büyüklüğü ve yönü bulunur. İtme veya çekme şeklinde uygulanabilir. Bir cismin hızını, hareket yönünü ya da şeklini değiştirebilir.
Köprü İstasyonu
Etkinlikte Ayşe topa vururken annesi paket lastiğini gererek kuvvetin farklı etkilerini gösteriyor.
1. Soru: Ayşe ve annesi yaptıkları uygulamalarla kuvvetin hangi etkilerini göstermek istemiştir? Kısa Cevap: Ayşe topu hareket ettirerek kuvvetin hareket ettirme, annesi lastiği gererek şekil değiştirme etkisini göstermiştir.
2. Soru: Kuvvetin günlük hayattaki etkilerine farklı örnekler veriniz. Örnek Cevap: Çekmeceyi çekerek açarız, oyun hamurunu yoğurarak şekillendiririz, raketle topun yönünü değiştiririz ve frene basarak bisikleti yavaşlatırız.
5. Sınıf MEB Fen Bilimleri 1. Kitap Sayfa 61 Cevapları
Etkinlik İstasyonu: Kuvvet Büyüklüğünün Ölçümü
Örnek tablo: Ölçüm sonuçları şişelerin büyüklüğüne ve kullanılan nesnelere göre değişir. Aşağıdaki değerler örnektir; kendi deneyinizde dinamometrenin gösterdiği sayıları yazınız.
| Ölçülen Kuvvet Büyüklüğü | 1. Durum: Bir Şişe | 2. Durum: İki Şişe |
|---|---|---|
| Örnek sonuç | 5 N | 10 N |
Sonuç: Özdeş iki dolu şişe birlikte asıldığında ölçülen kuvvet, tek şişenin oluşturduğu kuvvetin yaklaşık iki katına çıkar.
| Nesne | Kitap | Kalemlik | Defter | Diğer: Oyuncak |
|---|---|---|---|---|
| Örnek kuvvet büyüklüğü | 3 N | 2 N | 1 N | 4 N |
Değerlendirme
a) Soru: Etkinlikte kuvvetin büyüklüğünü hangi aletle ölçtünüz? Kısa Cevap: Dinamometre kullanarak ölçtük.
b) Soru: Kuvvetin büyüklüğünü ifade ederken hangi birimi kullandınız? Kısa Cevap: Kuvveti Newton (N) birimiyle ifade ettik.
c) Soru: Ulaştığınız bilgilerden yola çıkarak kuvveti tanımlayınız. Kısa Cevap: Cisimleri hareket ettirebilen, hızlarını, yönlerini veya şekillerini değiştirebilen itme ve çekme etkisine kuvvet denir.
ç) Soru: Bulduğunuz değerleri arkadaşlarınızın ölçüm sonuçları ile karşılaştırınız ve arkadaşlarınızla tartışınız. Örnek Cevap: Aynı nesne için yaptığımız ölçümlerin yaklaşık aynı çıkmasını bekleriz. Sonuçlar farklıysa kullandığımız nesneleri, dinamometrelerin hassasiyetini ve göstergeleri doğru okuyup okumadığımızı kontrol ederiz.
5. Sınıf MEB Fen Bilimleri 1. Kitap Sayfa 62 Cevapları
Etkinlik İstasyonu: Farklı Dinamometrelerle Ölçüm
Aynı kitap, ölçüm sınırları uygun iki dinamometreyle ayrı ayrı ölçülür. Ölçülen kuvvet aynı olmasına rağmen yayların uzama miktarı farklı olabilir.
Örnek ölçüm tablosu: Aşağıdaki 3 N değeri örnek olarak kullanılmıştır. Kendi kitabınızın ölçüm sonucunu yazınız.
| Nesne | 1. Dinamometrede Ölçülen Kuvvet | 2. Dinamometrede Ölçülen Kuvvet |
|---|---|---|
| Kitap | 3 N | 3 N |
Değerlendirme
a) Soru: Dinamometrelerde okuduğunuz ölçüm değerleri aynı mı? Karşılaştırınız. Kısa Cevap: Aynı kitabın oluşturduğu kuvvet ölçüldüğünden sonuçların yaklaşık aynı olması gerekir. Örnek ölçümde iki araçta da 3 N okunmuştur.
b) Soru: Dinamometrelerin yaylarındaki uzama miktarları aynı mı? Karşılaştırınız. Kısa Cevap: Uzama miktarları farklı olabilir. Yayların özellikleri farklı olduğunda aynı kuvvet, yayları farklı miktarlarda uzatabilir.
c) Soru: Dinamometrelerin yaylarındaki uzama miktarları aynı değilse bu durumun sebebi ne olabilir? Düşüncelerinizi arkadaşlarınızla tartışınız. Kısa Cevap: Yayların kalınlığı veya yapıldığı madde farklı olabilir. Bu özellikler yayların kuvvet karşısında ne kadar uzayacağını etkiler. Açıklama: Diğer özellikleri aynıysa ince yay, kalın yaya göre aynı kuvvet altında daha fazla uzar.
ç) Soru: Daha hafif bir cismi ölçmek için hangi dinamometre seçilmeli? Nedenini yazınız. Kısa Cevap: Ölçüm aralığı uygun olan daha hassas dinamometre seçilmelidir. Bölme değeri küçük olan dinamometre, küçük kuvvetleri daha ayrıntılı gösterir.
d) Soru: Daha ağır bir cismi ölçmek için hangi dinamometre seçilmeli? Nedenini yazınız. Kısa Cevap: Ölçüm sınırı cismin oluşturduğu kuvvetten düşük olmayan, daha büyük kuvvetleri ölçebilen dinamometre seçilmelidir. Böylece ölçüm sınırı aşılmaz ve yay zarar görmez.
5. Sınıf MEB Fen Bilimleri 1. Kitap Sayfa 63 Açıklamaları
Köprü İstasyonu: Günlük Yaşamda El Kantarı
Sayfa 63’te doldurulacak soru veya tablo bulunmaz. Bu bölüm, el kantarı ve dinamometrelerin çalışma özelliklerini açıklayan bilgi sayfasıdır.
El kantarı, kuvvet etkisiyle şekil değiştiren esnek bir yapıdan yararlanan dinamometre türüdür. Pazarlarda ve günlük yaşamda kullanılır.
Bilgi İstasyonu: Kuvvet, Newton ve Yaylar
- Newton (N): Kuvvetin ölçü birimidir ve adını Isaac Newton’dan alır.
- Kuvvet: Cisimlerin hareket durumunu veya şeklini değiştirebilen etkidir.
- Esnek cisim: Uygulanan kuvvet kaldırıldığında eski şekline dönebilen cisimdir.
- Dinamometre: Kuvveti ölçerken esnek yayın uzamasından yararlanır.
- Yay kalınlığı: Diğer özellikler aynı olduğunda ince yay daha fazla uzar; kalın yay daha büyük kuvvetlerin ölçülmesinde kullanılabilir.
- Yayın yapıldığı madde: Ölçüm hassasiyetini ve ölçülebilecek kuvvet aralığını etkiler.
5. SINIF FEN BİLİMLERİ DERS KİTABI CEVAPLARI
Diğer sayfalara ve ünitelere 5. Sınıf MEB Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları (1 ve 2. Kitap) sayfasından ulaşabilirsiniz.