5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 112-121 Cevapları bölümünde ilk yerleşimlerde barınma, beslenme, üretim ve inanç yaşamı incelenmektedir. Sorulara kısa yanıtlar verilmiş; kaynak sayfalarında etkinlikleri anlamayı kolaylaştıran temel bilgiler özetlenmiştir.
İçindekiler
- Sayfa 112 Cevapları: Geçmişten Günümüze Sıralama
- Sayfa 113 Cevapları: Anadolu’da Avcı ve Toplayıcılar
- Sayfa 114: Göbeklitepe’yi Tanıyalım
- Sayfa 115 Cevapları: İnanç Merkezleri ve Arkeoloji
- Sayfa 116: Çayönü’nde Yaşam Koşulları
- Sayfa 117: Çayönü’nde Üretim ve Barınma
- Sayfa 118: Çatalhöyük’te Yerleşik Yaşam
- Sayfa 119: Çatalhöyük’ün Günlük Yaşamı
- Sayfa 120: Hacılar’ın Özellikleri
- Sayfa 121 Cevapları: Üretim ve Kültürel Mirası Koruma
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 112 Cevapları
Haberleşme Araçlarını Sıralayalım
Soru: Görsellerdeki haberleşme araçlarını geçmişten günümüze doğru sıralayınız. Kısa Cevap: Çivi yazılı tablet → Mektup → Telgraf → Cep telefonu.
Tarih Şeridini Tamamlayalım
Etkinlik: Aşağıdaki metni okuyunuz ve metindeki bilgilerden hareketle tarih şeridinin üst kısmına ilgili yerleşim yerinin adını, alt kısmına da tarihlerini yazınız. Kısa Cevap: Boş alanlar soldan sağa Çayönü – MÖ 8200, Çatalhöyük – MÖ 7500, Hacılar – MÖ 7000 şeklinde tamamlanır.
| Sıra | Tarih şeridinin üstü | Tarih şeridinin altı |
|---|---|---|
| 1 | Göbeklitepe | MÖ 10000 – Kitapta verilmiştir. |
| 2 | Çayönü | MÖ 8200 |
| 3 | Çatalhöyük | MÖ 7500 |
| 4 | Hacılar | MÖ 7000 |
Hatırlatma: Milattan önceki tarihlerde büyük sayılar daha eski zamanı gösterir. Tarihler, kitaptaki okuma metni esas alınarak yazılmıştır.
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 113 Cevapları
Avcı ve Toplayıcı Yaşamın Özellikleri
Soru: Anadolu’nun avcı ve toplayıcı insanlar tarafından yerleşim yeri olarak tercih edilmesinin nedenleri neler olabilir? Yazınız. Örnek Cevap: Kitaptaki üç satıra şu nedenler yazılabilir:
- İçme suyu kaynaklarına ulaşılabilmesi.
- Avlanılacak hayvanların ve toplanacak bitkilerin bulunması.
- Sığınmaya uygun mağaraların olması.
Soru: İnsanlar bu aletleri hangi amaçlarla yapmış olabilir? Tartışınız. Örnek Cevap: Hayvan avlamak, yiyecekleri parçalamak, kesmek, delmek ve kazımak için yapmış olabilirler. Bu aletlerle kendilerini de korumuşlardır.
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 114 Cevapları
Göbeklitepe ile İlgili Kaynak Bilgileri
114. sayfada üç kaynak metin bulunmaktadır. Bu sayfada ayrı bir soru yoktur; metinler sonraki sayfadaki sorular için okunmalıdır.
- Kaynak 1: Şanlıurfa’daki Göbeklitepe’nin geçmişi ve inanç merkezi olarak önemi anlatılır.
- Kaynak 2: T biçimindeki büyük taşlar ve bu taşlara işlenen figürler tanıtılır.
- Kaynak 3: Kitaptaki metne göre insanların farklı yerlerden belirli dönemlerde buraya geldiği belirtilir.
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 115 Cevapları
Kaynaklara Göre Soruları Cevaplayalım
Soru: Kaynak 1: Günümüzde Göbeklitepe’ye benzer inanç merkezleri var mıdır? Yazınız. Kısa Cevap: Vardır. Cami, kilise ve sinagoglar günümüzde insanların inançları doğrultusunda ibadet ettiği yerlere örnektir.
Soru: Kaynak 2: Göbeklitepe’deki kazılarda ortaya çıkan “T” şekli verilmiş taşlardan o dönemde yaşamış insanların hangi becerilerinin geliştiğini söyleyebilirsiniz? Yazınız. Kısa Cevap: Taş yontma, biçimlendirme, figür işleme ve iş birliği yapma becerilerinin geliştiği söylenebilir. Detaylı Cevap: Ağır taşları taşıyıp yerleştirmek planlı çalışmayı gerektirir. Taşlara yapılan hayvan ve insan tasvirleri de sanatsal becerilere işaret eder.
Soru: Göbeklitepe’nin gün yüzüne çıkmasında hangi bilim dalı daha fazla yardımcı olur? Söyleyiniz. Kısa Cevap: Arkeoloji bilimi. Detaylı Cevap: Arkeologlar geçmiş dönemlerin kalıntılarını bilimsel yöntemlerle ortaya çıkararak insanların yaşamları hakkında bilgi edinir.
Soru: Arkeolojik araştırmalar insanlık tarihinin öğrenilmesine nasıl katkı sağlamaktadır? Tartışınız. Örnek Cevap: Eski yerleşimleri ve eşyaları inceleyerek geçmiş insanların yaşamını, üretimini, sanatını ve inançlarını tanımamıza yardımcı olur. Örnek Cevap-2: Kazılardan çıkan her buluntu geçmiş hakkında bir ipucu verir. Bu ipuçları değerlendirilerek insanlık tarihindeki değişimler anlaşılır ve eksik bilgiler tamamlanır.
Höyük: Yerleşim kalıntılarının zaman içinde üst üste birikmesi sonucu meydana gelen insan yapımı tepedir.
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 116 Cevapları
Çayönü’nün Yerleşime Elverişli Özellikleri
Bu sayfada soru yerine Çayönü hakkında açıklama metni bulunmaktadır.
| Başlık | Metnin özeti |
|---|---|
| Yer | Diyarbakır’ın Ergani ilçesi yakınları, Boğazçay çevresi. |
| İmkânlar | Su, ormanlar, yabani bitkiler ve av hayvanları. |
| Güçlükler | Kuraklık, aşırı yağış, sel, yabani hayvanlar ve besin yetersizliği ihtimali. |
| Yerleşik yaşamın ihtiyaçları | Konut, depo, güvenlik ve topluluk içinde düzen. |
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 117 Cevapları
Çayönü İnsanlarının Yaşamı
117. sayfada Kaynak 4-6 yer almaktadır. Cevaplanacak bağımsız soru bulunmamaktadır.
- Mimari: Basit kulübelerin ardından farklı planlı yapılar yapılmıştır. Bazı evlerin alt bölümü depo, üst bölümü yaşam alanıdır.
- Tarım: Buğday ve mercimek gibi ürünlerden yararlanılmış, hasatta boynuz saplı oraklar kullanılmıştır.
- Örgü: Bitkilerin lifleri örülmüş ve hasır yapımında kullanılmıştır.
- Bakır işçiliği: Bakır ısıtılıp dövülerek iğne, bız ve boncuk gibi eşyalara dönüştürülmüştür.
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 118 Cevapları
Çatalhöyük’ün Konumu ve Yaşam İmkânları
Bu sayfada Çatalhöyük’ün özellikleri açıklanır; etkinlik sorusu yer almaz.
Konum: Konya’nın Çumra ilçesi yakınındaki önemli bir Neolitik yerleşimdir.
Sağladığı imkânlar: Verimli topraklar ve sulak alanlar tarımı, hayvancılığı ve doğal kaynaklardan yararlanmayı desteklemiştir.
Toplumsal yaşam: İnsanlar evler yapmış, ürün depolamış ve günlük eşyalar üretmiştir.
Karşılaşılabilecek sorunlar: Kalabalık nüfusun kaynakları tüketmesi ve iklimin değişmesi yaşam koşullarını zorlaştırmış olabilir.
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 119 Cevapları
Çatalhöyük’te Barınma ve Ekonomik Faaliyetler
Bu sayfada Kaynak 7-9 bulunmaktadır. Metinlerdeki temel bilgiler aşağıda verilmiştir; ayrı bir soru yoktur.
- Barınma: Kerpiç evler bitişik düzendedir ve girişler çatılardan yapılır.
- Ev içi düzen: Toprak yükseltiler oturmak veya yatmak için kullanılmış, duvarlar resimlerle süslenmiştir.
- Beslenme: Buğday, arpa ve baklagiller yetiştirilmiş; hayvancılık ve balıkçılıktan yararlanılmıştır.
- Eşya üretimi: Obsidiyenden kesici uçlar ve aynalar; kemik, kil ve pişmiş topraktan araçlar yapılmıştır.
- Alışveriş: Tuz ve obsidiyen gibi ürünler değiş tokuşta kullanılmıştır.
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 120 Cevapları
Hacılar Yerleşimini Tanıyalım
120. sayfa bilgi metinlerinden oluşmaktadır. Kaynak 10 ve Kaynak 11’de Hacılar’ın çevresi, tarımı ve evleri anlatılır.
| Konu | Özet bilgi |
|---|---|
| Bulunduğu yer | Burdur yakınlarında, dağlar arasındaki bir vadi. |
| Çevresi | Meşe, çam, ardıç ve başka ağaç türlerinin bulunduğu alanlar. |
| Yetiştirilen ürünler | Buğday, arpa ve mercimek. |
| Evlerin yapısı | Kerpiç duvarlar ve sıvalı tabanlar. |
| Evlerin bölümleri | Fırın, ocak, yatma-oturma alanları ve çeşitli ihtiyaçlar için ek odalar. |
5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 121 Cevapları
Hacılar’da Tarım Ürünleri ve Çömlekçilik
Kaynak 12: Buğday, arpa, mercimek, bezelye ve burçak gibi ürünler yetiştirilmiş; tahıllar depolarda saklanmıştır.
Kaynak 13: Atölyelerde farklı biçimlerde kâseler, çömlekler, vazolar ve testiler yapılmıştır. Taş, kemik ve az miktarda bakırdan eşyalar da üretilmiştir.
Hayırlı Höyüğü’nün Korunması
Soru: Vatandaşın CİMER’e başvurusunun somut kültürel mirasın korunması açısından önemi nedir? Tartışınız. Örnek Cevap: Vatandaşın başvurusu sayesinde tarihî alanın korunması için önlem alınmıştır. Bu olay, kültürel mirasa sahip çıkmada bireylerin de etkili olabileceğini gösterir. Örnek Cevap-2: Haberde Hayırlı Höyüğü’nün arkeolojik sit alanı ilan edildiği belirtilmektedir. Böylece yapılaşmadan korunması ve bilimsel araştırmalara konu olması sağlanmıştır. Duyarlı vatandaşın bildirimi bu sürece katkıda bulunmuştur.
5. SINIF SOSYAL BİLGİLER DERS KİTABI CEVAPLARI
Diğer sayfaların çözümlerine 5. Sınıf MEB Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları sayfasından ulaşabilirsiniz.