2026-2027 9. Sınıf MEB Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 18-19-20 cevapları, San’at şiirinin dil, anlam ve düşünce özelliklerini çözümlemeye yönelik üç sayfalık Okuma Sonrası bölümünü kapsamaktadır. Çalışmalar şiirdeki kelimelerden başlayarak şairin sanat anlayışına kadar ilerlemektedir.
9. Sınıf MEB Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 18-19-20 Cevapları 2026-2027
Faruk Nafiz Çamlıbel, San’at şiirinde “sen” ve “biz” karşıtlığıyla iki ayrı sanat dünyasını karşı karşıya getirir. Öğrenci önce kelimelerin şiirde kazandığı anlamları belirlemekte, ardından Anadolu insanı ve kültürüne ilişkin çıkarımlarda bulunmaktadır. Son bölümde ise farklı sanat anlayışları şiir örnekleri üzerinden karşılaştırılmaktadır.
Sayfa 18 - Söz Varlığımız
1. Soru: Okuduğunuz San’at adlı şiirde geçen bazı kelimelerin sözlük anlamları tabloda verilmiştir. Bu kelimelerin sözlük anlamları ile okuduğunuz şiirde kazandığı anlamları karşılaştırınız. Farklı anlamda kullanılan kelimeleri örnekteki gibi tabloya işaretleyiniz. Cevap: Bahar, bahçe ve kelebek şiirin bağlamında sözlük anlamlarından farklı çağrışımlar taşımaktadır. Diğer kelimeler temel anlamlarını büyük ölçüde korumaktadır.
| Kelime | Farklı Anlamda Kullanılmıştır |
|---|---|
| bahar | Evet |
| bahçe | Evet |
| kelebek | Evet |
| musiki | Hayır |
| raks | Hayır |
| sülüs | Hayır |
| zeybek | Hayır |
2. Soru: Sizce şair, San’at adlı şiirde kelimelere neden farklı anlamlar yüklemiştir? Söyleyiniz. Örnek cevap: Kelimelerin çağrışım gücünden yararlanarak şiirin anlamını derinleştirmek ve okuyucunun zihninde daha canlı görüntüler oluşturmak istemiştir.
3. Soru: Okuduğunuz San’at adlı şiirde geçen “san’at, bahâr, mûsikî, mozayik” kelimelerinin güncel yazım şekillerini TDK Güncel Türkçe Sözlük'ten kontrol ediniz. Bu sözcüklerin metnin aslı ile güncel yazımı arasındaki farklılığın gerekçelerini söyleyiniz. Cevap: Güncel yazımlar sanat, bahar, musiki ve mozaik şeklindedir. Şiirde metnin yazıldığı dönemdeki yazım özellikleri korunmuş, günümüzde ise yazım kurallarındaki değişikliklere bağlı olarak bu biçimler kullanılmaya başlanmıştır.
4. Soru: Türk Dil Kurumunun genel ağ sayfasından üç nokta işaretinin kullanım amaçlarını inceleyiniz. Okuduğunuz San’at adlı şiirde kullanılan üç nokta (…) işaretinin doğru kullanılma durumunu değerlendiriniz. Cevap: Şiirde üç nokta, sözün ve duygunun tamamlanmadığını, düşüncenin devam ettiğini hissettirmek amacıyla kullanılmıştır. Bu nedenle kullanımı anlam ve anlatım bakımından uygundur.
Metnimizi Anlayalım
1. Soru: Şiir deyince aklınıza gelenleri arkadaşlarınızla paylaşınız. Düşünceleriniz San’at adlı şiirle örtüşüyor mu? Gerekçeleriyle söyleyiniz. Örnek cevap: Şiiri duygu ve düşüncelerin estetik bir dille ifade edilmesi olarak görüyorum. San’at şiirinin imgeli ve karşılaştırmalı anlatımı bu düşüncemle örtüşmektedir.
2. Soru: Birinci dörtlükte söyleyiciyi kolundan tutarak çeken kişinin amacı ne olabilir? Söyleyiniz. Örnek cevap: “Sen” olarak anlatılan kişi, söyleyiciyi kendi sanat anlayışına ve değer verdiği dünyaya çekmek istemektedir. Söyleyici ise Anadolu'dan beslenen kendi yolunu tercih etmektedir.
Sayfa 19 Cevapları
3. Soru: Okuduğunuz San’at adlı şiire göre mabetleri süslemek için neler kullanılmaktadır ve bu süslemeler insanları nasıl etkilemektedir? Söyleyiniz. Cevap: Mabetlerde mozayik, sülüs yazı ve çini gibi süslemeler bulunmaktadır. Bunlar insanda güzellik duygusu, hayranlık ve estetik heyecan uyandırmaktadır.
4. Soru: Şair, üçüncü dörtlükte bale ve zeybek oyununu neden karşılaştırmış olabilir? Söyleyiniz. Örnek cevap: Batılı sanat anlayışıyla Anadolu'nun geleneksel sanatını karşılaştırmak ve kendi tercih ettiği millî sanat anlayışını belirginleştirmek istemiş olabilir.
5. Soru: Şiirde geçen “köylünün kıvrılmayan beli” ifadesi, Anadolu insanının özellikleri hakkında size neler düşündürmektedir? Düşüncelerinizi gerekçeleriyle söyleyiniz. Örnek cevap: Anadolu insanının zor şartlarda çalışan fakat onurundan ve gücünden ödün vermeyen sağlam karakterli bir insan olduğunu düşündürüyor.
6-a) Okuduğunuz şiirde söylenmemiş bir destana benzetilen Anadolu’nun özellikleri nelerdir? Yazınız. Örnek cevap: Anadolu; tarihi, kültürü, halk sanatları, türküleri, oyunları, insanı ve taşıdığı millî-manevi değerlerle büyük ve henüz bütünüyle anlatılmamış bir destan gibidir.
6-b) Sizce günümüzde Anadolu’nun bu özellikleri hâlâ yaşatılmakta mıdır? Günlük hayattan örnekler vererek yazınız. Örnek cevap: Evet. Halk oyunları, türküler, yöresel yemekler, el sanatları, bayram gelenekleri ve misafirperverlik Anadolu'nun kültürel özelliklerinin günümüzde de devam ettiğini göstermektedir.
6-c) Siz Anadolu’yla ilgili bir şiir yazsanız Anadolu’nun hangi özelliklerinden bahsedersiniz? Yazınız. Örnek cevap: Tarihî şehirlerden, dağ ve ovalardan, halk türkülerinden, köy yaşamından, birlik duygusundan ve insanlarının sıcaklığından söz ederdim.
7-a) Sınıfta öğretmeninizin rehberliğinde sen ve biz adlı iki takım oluşturunuz. Her takım için bir sözcü seçiniz. Uygulama: Öğretmen rehberliğinde iki takım oluşturulur ve her takım kendi sanat anlayışını açıklamak üzere bir sözcü seçer.
7-b) Sen takımı olarak şairin sen, biz takımı olarak da şairin biz şeklinde tanımladığı sanat anlayışına ait ifadeleri belirleyiniz. Belirlediğiniz bu ifadelerden hareketle sen ve biz sanat anlayışlarının özelliklerini yazınız. Cevap:
| Sen Sanat Anlayışı | Biz Sanat Anlayışı |
|---|---|
| Yabancı sanat ve kültür unsurlarına ilgi duyar. | Anadolu'nun kendi kültüründen beslenir. |
| Orkestra, heykel ve Batılı sahne sanatları öne çıkar. | Zeybek, türkü, hat ve çini gibi millî unsurlar öne çıkar. |
| Bireysel estetik zevk ağırlıktadır. | Millet, memleket ve Anadolu insanıyla bağ kurar. |
Sayfa 20 Cevapları
7-c) Takım sözcüleri olarak yazdığınız maddeleri sırayla okuyunuz. Uygulama: Sözcüler hazırladıkları maddeleri sınıfta okuyarak iki sanat görüşünü karşılaştırır.
7-ç) Şair, sen ve biz şeklinde ifade edilen sanat anlayışlarından hangisini benimsemektedir ve şairin bu sanat anlayışını benimseme gerekçesi nedir? Söyleyiniz. Cevap: Şair “biz” sanat anlayışını benimsemektedir. Anadolu'nun insanına, kültürüne, sanatına ve ortak değerlerine daha yakın olduğu için bu anlayışı tercih etmektedir.
7-d) Aşağıdaki şiirler, sen ve biz olarak ifade edilen sanat anlayışlarından hangisine göre yazılmıştır? Şiirlerin altına yazınız. Cevap:
Endülüs’te Raks: Sen
Bir Yolcuya: Biz
Endülüs’te Raks: Sen
Bir Yolcuya: Biz
7-e) Bu sanat anlayışlarından hangisini benimseyerek şiir yazmak isterdiniz? Gerekçeleriyle söyleyiniz. Örnek cevap: “Biz” anlayışını seçerdim. Çünkü yaşadığım toplumun ortak hafızasını, kültürünü ve insanlarını şiirde anlatmayı daha anlamlı buluyorum.
7-f) Aşağıya beğendiğiniz sanat anlayışını yansıtan bir dörtlük yazınız. Örnek cevap:
Bir türkü yükselir uzak köylerden,
Tarih dile gelir eski taşlardan,
Bir vatan sevgisi geçer düşlerden,
Anadolu doğar bizim sözlerden.
Bir türkü yükselir uzak köylerden,
Tarih dile gelir eski taşlardan,
Bir vatan sevgisi geçer düşlerden,
Anadolu doğar bizim sözlerden.
8. Soru: San’at adlı şiire hâkim olan düşünceyi yazınız. Cevap: Sanatçının kendi toplumunun kültürü ve değerleriyle bağ kurmasının önemli olduğu düşüncesi şiire hâkimdir.
9. Soru: Şairin San’at adlı şiiri yazma amacı ne olabilir? Yazınız. Örnek cevap: Şair farklı sanat anlayışlarını karşılaştırarak Anadolu merkezli sanat görüşünü anlatmak ve millî kültürün sanat için zengin bir kaynak olduğunu göstermek istemiş olabilir.
10. Soru: Okuduğunuz San’at adlı şiire yönelik olumlu ve olumsuz eleştirilerinizi gerekçeleriyle söyleyiniz. Örnek cevap: Şiirin Anadolu değerlerini güçlü imgelerle anlatması ve iki anlayışı belirgin biçimde karşılaştırması etkileyicidir. Ancak farklı sanat anlayışlarının birbirine çok keskin biçimde karşıt gösterilmesi, sanatın çeşitliliğini sınırlı yansıtıyor şeklinde değerlendirilebilir.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Bütün tema, etkinlik ve sayfa cevaplarını 9. Sınıf MEB Edebiyat Ders Kitabı Cevapları ana sayfasında inceleyebilirsiniz.