9. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 86-89 Cevapları, Kuvvet ve Hareket ünitesindeki Doğadaki Temel Kuvvetler konusunun Konuya Başlarken, 5. Etkinlik ve Değerlendirme çalışmalarını kapsamaktadır. Bu sayfalarda güçlü nükleer kuvvet, elektromanyetik kuvvet, zayıf nükleer kuvvet ve kütle çekim kuvveti etkili oldukları olaylar ve özellikleri bakımından karşılaştırılmaktadır.
9. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 86 Cevapları
Konuya Başlarken
Soru: Doğadaki temel kuvvetlerden hangisi cisimlerle temas etmeden etkileşime girer? Kısa Cevap: Doğadaki dört temel kuvvetin etkileşimi de doğrudan temas gerektirmez.
Detaylı Cevap: Doğadaki temel kuvvetler güçlü nükleer kuvvet, elektromanyetik kuvvet, zayıf nükleer kuvvet ve kütle çekim kuvvetidir. Bu kuvvetlerin etkili oldukları olaylar ve etki mesafeleri birbirinden farklıdır. Ancak temel kuvvetlerin etkisinin ortaya çıkması için cisimlerin birbirine fiziksel olarak temas etmesi gerekmez.
5. Etkinlik - Doğadaki Temel Kuvvetler
1) Kuvvetin bir cisim üzerindeki etkileri neler olabilir? Bu etkilerin gözlemlendiği bir örneği yazarak açıklayınız. Cevap: Kuvvet; duran bir cismi harekete geçirebilir, hareket eden bir cismi durdurabilir veya yavaşlatabilir, cismin hareket yönünü değiştirebilir ve cisimde şekil değişikliğine neden olabilir. Örneğin duran bir futbol topuna vurulduğunda top harekete geçer. Hareket hâlindeki bir topa ters yönde kuvvet uygulandığında ise top yavaşlayabilir veya durabilir.
2) Doğadaki temel kuvvetlerle ilgili verilen bilgileri kuvvetin harekete etkileri bakımından inceleyiniz. Cevap: Bu basamakta güçlü nükleer, elektromanyetik, zayıf nükleer ve kütle çekim kuvvetlerine ait verilen bilgilerin incelenmesi istenmektedir. Resmî cevap anahtarında bu basamak için ayrıca yazılı bir cevap beklenmediği belirtilmiştir.
9. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 87 Cevapları
5. Etkinlik - Doğadaki Temel Kuvvetler
3) Doğadaki temel kuvvetlerle ilgili açıklamaları dikkate alarak görsellerdeki olayları ve olayların gerçekleşmesinde hangi temel kuvvetin etkili olduğunu yazınız. Cevap:
1. Görsel: Atom çekirdeğinin parçalanması gerçekleşmektedir. Bu olayda zayıf nükleer kuvvet etkilidir.
2. Görsel: Küçük kâğıt parçaları, elektriklenen tarağa doğru çekilmektedir. Bu olayda elektromanyetik kuvvet etkilidir.
1. Görsel: Atom çekirdeğinin parçalanması gerçekleşmektedir. Bu olayda zayıf nükleer kuvvet etkilidir.
2. Görsel: Küçük kâğıt parçaları, elektriklenen tarağa doğru çekilmektedir. Bu olayda elektromanyetik kuvvet etkilidir.
9. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 88 Cevapları
5. Etkinlik - Doğadaki Temel Kuvvetler
3) Görsellerdeki olayları ve olayların gerçekleşmesinde etkili olan temel kuvvetleri yazınız. Devam:
3. Görsel: Proton ve nötronların atom çekirdeğinde bir arada tutulması gösterilmektedir. Bu olayda güçlü nükleer kuvvet etkilidir.
4. Görsel: Paraşütçüler yeryüzüne doğru düşmektedir. Bu hareketin oluşmasında kütle çekim kuvveti etkilidir.
3. Görsel: Proton ve nötronların atom çekirdeğinde bir arada tutulması gösterilmektedir. Bu olayda güçlü nükleer kuvvet etkilidir.
4. Görsel: Paraşütçüler yeryüzüne doğru düşmektedir. Bu hareketin oluşmasında kütle çekim kuvveti etkilidir.
4) Etkinliğin 2 ve 3. basamağındaki görsellerde gerçekleşen olayları birbiriyle ilişkilendirerek kuvvetlerin temel özelliklerini yazınız. Cevap:
• Temel kuvvetler, cisimlerin birbirini çekmesine veya itmesine neden olabilir.
• Cisimlerin birbirine yaklaşmasını veya birbirinden uzaklaşmasını sağlayabilir.
• Temel kuvvetlerin etki alanları birbirinden farklıdır.
• Temel kuvvetlerin cisimlerle etkileşimi doğrudan temas gerektirmez.
• Temel kuvvetler, cisimlerin birbirini çekmesine veya itmesine neden olabilir.
• Cisimlerin birbirine yaklaşmasını veya birbirinden uzaklaşmasını sağlayabilir.
• Temel kuvvetlerin etki alanları birbirinden farklıdır.
• Temel kuvvetlerin cisimlerle etkileşimi doğrudan temas gerektirmez.
5) Belirlediğiniz özelliklerden yararlanarak doğadaki temel kuvvetlerin benzerliklerini ve farklılıklarını karşılaştırınız.
| Benzerlikler | Farklılıklar |
|---|---|
| Her birinin belirli bir etki alanı vardır. | Etkili oldukları olaylar birbirinden farklıdır. |
| Cisimlerle etkileşimleri doğrudan temas gerektirmez. | Etki alanlarının büyüklükleri birbirinden farklıdır. |
| Cisimlerin hareketi veya yapısı üzerinde etkili olabilirler. | İtme ve çekme özellikleri bakımından farklılık gösterebilirler. |
Değerlendirme
1) Tablodaki temel kuvvetlerin bazı özellikleri ile ilişkili olan kuvvetleri “X” ile işaretleyiniz. Cevap: Resmî cevap anahtarına göre tablo aşağıdaki şekilde tamamlanır.
| Temel Kuvvetlerin Bazı Özellikleri | Güçlü Nükleer Kuvvet | Elektromanyetik Kuvvet | Zayıf Nükleer Kuvvet | Kütle Çekim Kuvveti |
|---|---|---|---|---|
| Sadece atom çekirdeği düzeyinde etkilidir. | X | X | ||
| Atom çekirdeğinin dışında da etkilidir. | X | X | ||
| Çekirdeğin yapısında bir değişime neden olur. | X | |||
| Atom çekirdeğini ve atom çekirdeğini oluşturan parçacıkların yapısını korumakta etkilidir. | X | |||
| Bir cismin ağırlığının sebebidir. | X |
9. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Sayfa 89 Cevapları
Değerlendirme - Çıkış Kartı
2) Doğadaki temel kuvvetlerin benzer ve farklı yönleri ile ilgili “Çıkış Kartı”ndaki boşlukları doldurunuz. Örnek Cevap: Çıkış Kartı öğrencinin kendi öğrenme durumunu değerlendirdiği bir çalışmadır. Aşağıdaki cevaplar örnek olarak kullanılabilir.
Doğadaki Temel Kuvvetler Konusunda Öğrendiklerim: Doğada dört temel kuvvet bulunduğunu öğrendim. Güçlü ve zayıf nükleer kuvvet atom çekirdeği düzeyinde etkiliyken elektromanyetik ve kütle çekim kuvvetinin atom çekirdeği dışında da etkili olabildiğini öğrendim.
Anlamadığım Noktalar: Temel kuvvetlerin etki mesafelerinin ve kuvvet büyüklüklerinin neden farklı olduğunu daha ayrıntılı öğrenmek istiyorum.
Konuyu Pekiştirmek İçin Yapabileceklerim: Dört temel kuvveti etki alanı, etkili olduğu olay ve günlük hayattaki örnekleri bakımından karşılaştıran bir tablo hazırlayabilirim.