Denizlerin tuzluluk oranı nelere bağlıdır?
Soru: Denizlerin tuzluluk oranını etkileyen faktörleri açıklayınız.
Kısa Cevap: Denizlerde tuzluluk; buharlaşma ve yağış miktarına, akarsuların getirdiği suya, buzların erimesine, donmaya ve su dolaşımına bağlıdır. Bu etkenlerin birlikte oluşturduğu su dengesi, denizlerin farklı tuzlulukta olmasını sağlar.
Tuzluluğu artıran durumlar
Buharlaşma: Denizden su uzaklaşırken tuzlar geride kalır. Bu nedenle buharlaşma kaybı arttığında tuzluluk yükselebilir.
Deniz buzunun oluşması: Donma sırasında tuzun önemli bölümü çevredeki suda kalır. Bu da kalan sıvı suyun tuzluluğunu artırabilir.
Tuzluluğu azaltan durumlar
- Yağış: Deniz yüzeyine tatlı su ekler.
- Akarsu girişi: Özellikle kıyı ve akarsu ağzı çevresinde deniz suyunu seyreltir.
- Buzların erimesi: Suya tatlı su katılmasını sağlar.
Akıntıların ve deniz bağlantılarının etkisi
Açıklama: Akıntılar, farklı özellikteki suları bir yerden başka bir yere taşır. Denizler arasındaki su alışverişi de tuzluluğu etkiler. Bu yüzden aynı denizin farklı yerlerinde veya farklı derinliklerinde tuzluluk değişebilir.
Örnek: Kızıldeniz ve Baltık Denizi
Kızıldeniz’de güçlü buharlaşma ve sınırlı tatlı su girdisi yüksek tuzluluğa katkı sağlar. Baltık Denizi’nde ise akarsuların getirdiği su ve daha düşük buharlaşma, tuzluluğun düşük olmasında etkilidir.
Tuzluluk yalnızca enleme veya sıcaklığa bakılarak belirlenemez. Yağış, buharlaşma ve su giriş-çıkışları birlikte incelenmelidir.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Diğer etkinlikleri 11. Sınıf MEB Coğrafya Ders Kitabı Cevapları sayfasında inceleyebilirsiniz.