Millî Eğitim Bakanlığı, yazılı sınavların hazırlanmasından öğrenci gelişiminin izlenmesine kadar uzanan süreci desteklemek için Ortak Yazılı Sınav Sistemi’ni (OYSS) geliştirdi. Yeni EBA üzerinden kullanılacak sistemin ilk uygulaması, 2026-2027 eğitim öğretim yılının birinci dönem birinci yazılılarında başlayacak.
Uygulamada sınavın iki sorusu zümre öğretmenlerinin ortak kararıyla hazırlanacak. Kalan sorular ise öğretmenlerin belirlediği güçlük düzeylerine uygun olarak Bakanlığın soru havuzundan sağlanacak. Sonuçlar, öğrencilerin hangi bilgi ve becerilerde desteğe ihtiyaç duyduğunu gösterecek şekilde analiz edilecek.
OYSS hangi sınıfları kapsıyor?
Ortak Yazılı Sınav Sistemi’nin açıklanan kapsamı, ortaokullarda 5, 6 ve 7. sınıflar ile liselerde 9, 10 ve 11. sınıflardan oluşuyor. Sistem kapsamında yer alan dersler kademelere göre şöyle sıralanıyor:
| Eğitim kademesi | Sınıf düzeyleri | Dersler |
|---|---|---|
| Ortaokul | 5, 6 ve 7 | Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler, din kültürü ve ahlak bilgisi, İngilizce |
| Lise | 9, 10 ve 11 | Türk dili ve edebiyatı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, felsefe, din kültürü ve ahlak bilgisi, İngilizce |
Ortak Yazılı Sınav Sistemi nasıl kullanılacak?
OYSS, okul genelinde yapılan ortak yazılıların öğretim programıyla uyumlu biçimde hazırlanmasına yardımcı olacak. Öğretmenler, yıl başında zümre kararıyla belirlenen konu soru dağılım tablosundaki senaryoya göre sınav oluşturacak.
İki soruyu zümre öğretmenleri oluşturacak
Seçilen senaryoda ölçülmesi gereken öğrenme çıktılarına yönelik iki sınav sorusu öğretmenlerin ortak kararıyla hazırlanacak. Diğer sorular için MEB’in geliştirdiği beceri temelli soru havuzu kullanılacak.
Öğretmenler, soruların güçlük düzeyleri ile puan değerlerini belirleyecek. Sistem, bu tercihlere göre havuzdan soruları getirerek sınavın oluşturulmasını sağlayacak.
Puanlama anahtarı sınavla birlikte hazırlanacak
Sorular belirlendikten sonra sınav kâğıdı ve puanlama anahtarı hazır olarak sunulacak. Böylece öğretmenlerin sınav hazırlama sürecindeki teknik işlemleri kolaylaşacak, değerlendirmede ortak ölçütlerin kullanılması desteklenecek.
Soru havuzuna her sınav döneminde yeni içerik eklenecek
İlk uygulama öncesinde sisteme yaklaşık 8 bin soru yüklenmesi hedefleniyor. Bakanlık, her sınav döneminde yaklaşık 8 bin yeni soru geliştirilmesini planlıyor.
Soruların öğretim programındaki öğrenme çıktılarıyla uyumlu olması, farklı güçlük seviyelerini kapsaması ve öğrencinin kendi cevabını oluşturmasına imkân vermesi esas alınacak. Açık uçlu sorularla yorumlama, ilişki kurma ve gerekçeli cevap verme becerilerinin desteklenmesi amaçlanıyor.
Sınavdan sonra öğrencinin öğrenme durumu analiz edilecek
Öğrencilerin cevapları puanlandıktan sonra soru bazlı puanlar e-Okul’a girilecek. Bu veriler ilgili öğrenme çıktılarıyla eşleştirilerek öğrenci, sınıf ve şube düzeyinde değerlendirme yapılmasına imkân sağlayacak.
Öğretmenler, bir öğrencinin hangi alanlarda ilerleme gösterdiğini ve hangi konularda ek çalışmaya ihtiyaç duyduğunu görebilecek. Sonuçlardan yararlanılarak öğretim süreci yeniden planlanabilecek.
Velilere daha ayrıntılı geri bildirim verilecek
Veliler, çocuklarının sınav puanıyla birlikte kazandığı bilgi ve beceriler ile geliştirmesi gereken alanlara ilişkin bilgi alabilecek. Öğrencinin aynı dersin farklı sınavlarındaki sonuçları karşılaştırılarak zaman içindeki gelişimi izlenebilecek.
OYSS ne zaman uygulanmaya başlanacak?
MEB, sistemin 2026-2027 eğitim öğretim yılı birinci dönem birinci yazılı sınavlarında kullanılmaya başlanacağını açıkladı. Öğretmenlere yeni EBA üzerinden sunulan platform, sınav öncesi hazırlığı ve sınav sonrası analizleri aynı süreç içinde destekleyecek.
Tanıtım İstanbul’da yapıldı
OYSS’nin tanıtım programı, Millî Eğitim Bakan Yardımcısı Ömer Faruk Yelkenci’nin katılımıyla İstanbul Ataşehir Ahmet Keleşoğlu Fen Lisesinde gerçekleştirildi.
Yelkenci, ölçme ve değerlendirmenin öğrenciyi ve öğretmeni geliştiren bir süreç olarak ele alındığını belirtti. Sistemin geliştirilmesine yönelik çalışmalar kapsamında yapay zekâ destekli soru yazımı ve açık uçlu cevapların puanlanması üzerinde de çalışılmasının planlandığı bildirildi.
Ayrıntılı bilgi: Ortak Yazılı Sınav Sistemi resmî tanıtım broşürü