9. Sınıf MEB Biyoloji 29. sayfa cevaplarında Kontrol Noktası çalışmasını çözüyoruz. Nitrat grafiğinden araştırma amacı ve hipotez çıkarılıyor, ardından bilimsel yöntem şemasındaki A, B, C, Ç ve D basamakları tamamlanıyor.
9. Sınıf MEB Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 29 Kontrol Noktası Cevapları, öğrencilerin bir araştırma grafiğini bilimsel açıdan yorumlamalarını ve bilimsel yöntem sürecindeki eksik basamakları tamamlamalarını sağlayan açıklamalı cevaplardan oluşmaktadır.
9. Sınıf MEB Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 29 Cevapları
Kontrol Noktası
Deney ormanında yapılan araştırmada iki su toplama havzasından biri ağaçlı bırakılmış, diğerindeki ağaçlar ise kesilmiştir. Grafiğin en dikkat çekici sonucu, ağaç kesiminin ardından ağaçsız alandan gelen sudaki nitrat miktarının çok hızlı yükselmesidir. Kontrol alanındaki değerlerin düşük kalması, bitki örtüsünün toprakta minerallerin tutulmasına katkısını ortaya koymaktadır.
Soru: a) Çalışmayı hangi amaçla gerçekleştirmişlerdir? Örnek cevap: Araştırmacılar, bitki örtüsünün varlığı ile yağmur suyuyla taşınan nitrat miktarı arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmak istemişlerdir. Bunun için ağaçlı ve ağaçsız iki alanın su toplama havzalarındaki nitrat derişimlerini karşılaştırmışlardır.
Soru: a) Hangi hipotezleri ileri sürmüş olabilirler? Örnek cevap: Bitki örtüsünün bulunması toprağın mineralleri tutmasını etkiler. Ağaçlar ortadan kaldırılırsa nitratın topraktan yıkanarak suya karışma miktarının artacağı öne sürülebilir.
Soru: a) Bu deneyden elde edilen verilere dayanarak hangi çıkarımlarda bulunabilirler? Örnek cevap: Ağaçlı alanda nitratın önemli bölümü toprak ve bitki sistemi içinde tutulmaktadır. Ağaçlar kesildikten sonra ise bu tutma kapasitesi azalmış ve nitratın yağışlarla su toplama havzasına taşınması artmıştır. Bu nedenle ağaçsızlaştırılmış bölgedeki nitrat derişimi kontrol alanından çok daha yüksek değerlere ulaşmıştır.
Soru: b) Bu çalışmada bilimin doğası ile ilgili tespit edilebilen özellikler nelerdir? Cevap: Çalışmada bilimsel bilginin gözlemlere ve çıkarımlara dayanması ile bilimsel bilginin özgünlüğü özellikleri görülmektedir. Araştırmacılar gerçek ölçüm verilerinden hareket ederek sonuç çıkarmışlardır.
Bilimsel Yöntem Basamakları
Soru: Aşağıda verilen bilimsel yöntem basamaklarına ait şemada boş bırakılan yerleri doldurunuz. Cevap:
A) Problemi veya durumu belirleme
B) Hipoteze dayalı tahminler
C) Analiz ve sonuç çıkarma
Ç) Yeniden hipotez kurma
D) Deney sonuçlarının raporlanarak bilim çevrelerine duyurulması
Şemaya göre bilimsel süreç gözlemlerle başlar. Problem belirlendikten ve veriler toplandıktan sonra hipotez oluşturulur, hipoteze dayalı tahminler yapılır ve kontrollü deney uygulanır. Deney sonuçları hipotezi desteklemiyorsa hipotez yeniden düzenlenir; destekliyorsa sonuçlar analiz edilir ve bilim çevrelerine aktarılır.