Elektrik telindeki kuşları neden elektrik çarpmaz?
Soru: Elektrik telindeki kuşları neden elektrik çarpmaz?
Kısa Cevap: Aynı tele konan kuşun iki ayağı yaklaşık aynı elektriksel potansiyeldedir. Ayakları arasındaki gerilim çok küçük olduğundan vücudundan genellikle tehlikeli akım geçmez.
Detaylı Cevap: Kuşun iki ayağı arasındaki kısa tel parçasının direnci çok küçüktür. Bu bölümdeki gerilim düşümü de küçük kalır. Kuşun vücudu aynı iki noktaya bağlı olsa da üzerinden geçen akım çok azdır. Buradaki temel açıklama, kuşun elektriğe dayanıklı olması değil, temas noktaları arasındaki küçük potansiyel farkıdır.
Kuş başka bir tele dokunursa ne olur?
İkinci tel farklı potansiyeldeyse elektrik çarpması oluşabilir. Kuşun vücudu, iki iletken arasında akım yolu hâline gelir. Enerjili tel ile topraklanmış metal donanıma aynı anda temas etmek de benzer bir tehlike oluşturur.
Bu nedenle özellikle büyük kanatlı kuşlar, elektrik direklerindeki birbirine yakın parçalar arasında bağlantı kurduklarında zarar görebilir.
Kuşların ayakları elektriği iletmez mi?
Kuşun çarpılmamasını yalnız ayaklarının yapısıyla açıklamak doğru değildir. Kuşun vücudu elektrik akımını iletebilir. Asıl önemli olan, temas noktaları arasındaki gerilim ve vücuttan geçen akımdır.
Maddelerin elektriksel özelliklerini iletken ve yalıtkan maddeler yazısında inceleyebilirsiniz.
Bu olay statik elektrik boşalmasıyla aynı mıdır?
Hayır. Enerji hattındaki tehlike, elektrik kaynağının vücuttan akım geçirmesiyle ilgilidir. Günlük hayatta birine dokununca hissedilen küçük boşalma ise çoğunlukla birikmiş statik yüklerin aktarılmasıdır.
Bu farkı anlamak için birine dokununca neden elektrik çarpması gibi bir his oluştuğunu okuyabilirsiniz.
Önemli: Elektrik tellerine yaklaşmak veya dokunmak tehlikelidir. Kuşların tel üzerinde durması insanlar için güvenli bir uygulama örneği değildir.
Kitaptaki diğer soruların çözümlerine 11. Sınıf MEB Fizik Ders Kitabı Cevapları sayfasından ulaşabilirsiniz.