10. Sınıf MEB Edebiyat Sayfa 39-41 Cevapları

10. Sınıf MEB Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 39-41 Cevapları, Türküler Dolusu şiiri üzerinden türkünün halk kültüründeki yerini ve toplumun ortak duygularını nasıl taşıdığını inceleyen çalışmalarla başlamaktadır. Devamında sözlü kültür ürünleri sınıflandırılmakta ve Turnalar türküsüne geçmeden önce öğrencinin çağrışım ve tahminlerinden yararlanılmaktadır.

10. Sınıf MEB Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 39 Cevapları

Konuya Başlarken - Türküler Dolusu

Bu sayfada Türküler Dolusu şiiri okunmaktadır; ayrıca cevap yazılmasını isteyen bağımsız bir soru bulunmamaktadır. Şiirde türküler halkın duygularını ve yaşantısını doğrudan taşıyan, dili zenginleştiren ve memleketin farklı bölgelerini ortak bir kültür içinde buluşturan ürünler olarak değerlendirilmektedir.

10. Sınıf MEB Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 40 Cevapları

Türküler Dolusu - Anlama Soruları

Soru: 1. Toplumların, geleneklerini şiirsel bir dille yansıtmalarının gerekçeleri neler olabilir? Örnek cevap: Şiirsel söyleyiş gelenekleri kuru bir bilgi olmaktan çıkarıp duygu ve estetikle birlikte aktarmayı sağlar. Ezgi, ritim ve tekrarların yardımıyla anlatılanlar daha kolay hatırlanır ve insanlar tarafından benimsenir. Bu da kültürün yeni kuşaklara aktarılmasına katkı sağlar.

Soru: 2. a) Okuduğunuz şiirde türküye ait hangi unsurlara yer verilmiştir? Cevap: Türkülerin halktan doğması, anonim olması, ezgi ve ses taşıması, acı ve sevince ortak olması, dili ve memleket hayatını yansıtması şiirde öne çıkan özelliklerdir. Köy, yayla ve halk yaşamıyla ilişkisi de özellikle belirtilmiştir.

Soru: b) Siz olsaydınız türkülerin hangi yönlerini şiirinize yansıtırdınız? Örnek cevap: Türkülerin geçmişten bugüne insanları buluşturan anı, özlem, sevgi ve dayanışma yönlerini işlerdim. Farklı yörelerin kendine özgü söyleyişlerini ve sazla kurulan ezgili yapıyı da şiirimin bir parçası yapardım.

Soru: 3. Şair, şiirini oluştururken toplumun hangi özelliklerini ön plana çıkarmıştır? Bu özellikler hangi millî ve manevi değerlerle ilişkilendirilebilir? Gerekçelendirerek açıklayınız. Cevap: Şair halkın içtenliğini, kendi diline bağlılığını, memleket sevgisini ve ortak duygu dünyasını ön plana çıkarmıştır. Bunlar millî kültürü koruma, vatan sevgisi, aidiyet, birlik ve dayanışma değerleriyle ilişkilendirilebilir. Türküler bu değerlerin halk arasında yaşamasını sağlayan önemli araçlardır.

Soru: 4. Okuduğunuz şiire göre türkü, söyleyiciyle toplum arasında nasıl bir bağ kurmuştur? Cevap: Söyleyici kendi duygu dünyasını türkülerde bulmaktadır. Böylece kişisel yaşantı ile toplumun ortak acıları, sevinçleri ve kültürel belleği arasında duygusal bir köprü kurulmaktadır.

Sıra Sizde - Sözlü Kültür Ürünleri

Soru: 1. Aşağıdaki sözlü kültür ürünlerinin söyleyiş özellikleriyle ilgili tahminlerinizi tabloda ilgili başlıkların altına yazınız. Cevap:

Ezgili Söylenenler	Ezgisiz Söylenenler
Türkü	Masal
Ninni	Deyim
Mâni	Tekerleme
Koşuk	Fıkra
Varsağı	Destan
Semai	Bilmece
	Halk hikâyesi
	Efsane

Soru: 2. “Türkü tutturmak, türkü çağırmak, türkü yakmak, köy türküsü” ifadelerinin anlamlarını tahmin ediniz. Cevap:

Türkü tutturmak: Bir türkü söylemeye koyulmak.
Türkü çağırmak: Türkü söylemek.
Türkü yakmak: Yaşanan bir olay veya duygudan hareketle türkü meydana getirmek.
Köy türküsü: Köy ve yöre kültürü içinde doğup halk arasında yaşayan türkü.

Soru: 3. Yukarıdaki alıntılarda türkülerin hangi yönüne vurgu yapılmaktadır? Açıklayınız. Cevap: Türkülerin insanları aynı kültür ve kimlik çevresinde buluşturan toplumsal gücüne dikkat çekilmektedir. Ortak türküler bir milletin neye sevindiğini, neye üzüldüğünü ve hangi değerleri benimsediğini yansıtır.

Soru: 4. Dizi ve filmlerde sıklıkla türkülerden yararlanılmaktadır. Yapımcılar, dizi ve filmlerde türkülerin hangi toplumsal etkisinden yararlanmayı amaçlıyor olabilir? Örnek cevap: Türküler izleyicide geçmişe, memlekete veya belirli bir yöreye ilişkin güçlü çağrışımlar oluşturabilir. Yapımcılar bu özelliği kullanarak sahnenin duygusal etkisini artırmayı ve izleyicinin karakterlerle daha kolay bağ kurmasını amaçlayabilir.

10. Sınıf MEB Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 41 Cevapları

Sıra Sizde - Türkü

Soru: 5. a) Türkü kelimesinin size çağrıştırdıklarını aşağıdaki kutucuklara yazınız. Örnek cevap: Ezgi, bağlama, memleket, köy, gelenek, hüzün, sevinç, sevda, yolculuk, ortak hafıza.

Soru: b) Kutucuklara yazdığınız ifadelerden faydalanarak aklınıza gelen türkü isimlerini yazınız. Örnek cevap:

• Allı Turnam
• Çanakkale İçinde
• Gesi Bağları
• Yemen Türküsü
• Sarı Gelin
• Hekimoğlu
• Mağusa Limanı
• Ordu'nun Dereleri

Okumayı Yönetebilme - Sıra Sizde

Soru: Metni okumaya başlamadan önce yandaki karekodu etkileşimli cihazınıza okutarak içeriği dinleyiniz. Örnek uygulama: Turnalar türküsünün ezgisi dinlenerek müziğin oluşturduğu duygu belirlenir.

Soru: Müziğin sizde uyandırdığı duygudan hareketle okuyacağınız türkünün içeriğiyle ilgili tahminlerde bulununuz. Örnek cevap: Ezginin bana özlem, uzaklık ve haber bekleme duygularını hissettireceğini; türkünün de sevilen bir kişiden ayrı kalmayı ve ona ulaşma isteğini anlatacağını tahmin ediyorum.

Soru: Tahminlerinizi yaparken metnin başlığını ve görselini göz önünde bulundurmayı unutmayınız. Örnek cevap: Turnaların göç eden ve uzak mesafeler kat eden kuşlar olması bana yolculuk, gurbet, haber ve hasret kavramlarını düşündürmektedir.

Soru: Türküyü yüksek sesle okuyunuz. Örnek uygulama: Metin anlamına uygun vurgu ve tonlamayla yüksek sesle okunur.

Soru: Türküyü ezgili bir şekilde okumaya özen gösteriniz. Örnek uygulama: Türkünün tekrar eden yapısı ve ritmi korunarak ezgili biçimde okunur.

Soru: Türküyü okurken tahminlerinizin doğruluğunu değerlendiriniz. Örnek cevap: Tahminlerim metinle büyük ölçüde örtüştü. Turnalara haber taşıyan ve uzakları birbirine bağlayan varlıklar olarak seslenilmiş; sevgiliden haber alma isteği, hasret, yolculuk ve iyi bir sona ulaşma ümidi anlatılmıştır.

KİTABIN TÜM CEVAPLARI

Bütün tema, etkinlik ve sayfa cevaplarını 10. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları ana sayfasında inceleyebilirsiniz.

10. Sınıf MEB Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 39-41 Cevapları - Türküler Dolusu