11. Sınıf Ata Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 178-183 Cevapları

11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ata Yayınları — Sayfa 178

HAZIRLIK SORULARI ve CEVAPLARI

1. Yabancı kültürlerin etkisinde kalıp kendi gelenek ve göreneklerimize sırt çevirmek bizi uygar bir toplum yapar mı?

Cevap: Hayır, yapmaz.
Çünkü başka kültürleri taklit etmek bizi geliştirmez.
Gerçek uygarlık, kendi değerlerimizi koruyup geliştirerek ilerlemekle mümkündür.

2. Atatürk’ün “Milletin bağımsızlığını, yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır.” sözünden ne anlıyorsunuz?

Cevap: Bu söz, bir milletin kaderini yalnızca kendi iradesinin belirleyeceğini anlatır.
Yani bağımsızlığı sağlayacak en büyük güç, milletin azmi, kararlılığı ve birlik ruhudur.

3. Tarihî, siyasi ve sosyal olayların romanlarda işlenmesini nasıl değerlendirirsiniz?

Cevap: Bu tür romanlar sayesinde geçmişi daha iyi anlarız,
toplumsal bilinç gelişir ve tarihî olaylardan ders çıkarırız.
Ayrıca okur hem bilgi kazanır hem de edebî bir deneyim yaşar.

11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ata Yayınları — Sayfa 182-183

1️⃣ “Hüküm Gecesi” adlı metinden alınan aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili kelimelerin anlamlarını bağlamdan hareketle tahmin ediniz.

• çözülmesi: dağılması, bozulması
• esrarlı: gizemli, anlaşılması güç
• intibalar: izlenimler, duygu ve düşünceler
• azim: kararlılık
• ihtiyat: tedbirli olma
• sezdirmek: fark ettirmek, belli belirsiz hissettirmek

2️⃣ “Hüküm Gecesi” adlı metnin türünün ortaya çıkmasında sözlü ve yazılı kültürün, toplumsal değişimlerin ve basın-yayın organlarının etkisi nedir?

Bu romanın oluşumunda: siyasi değişimler, toplumsal hareketlilik, basın ve gazeteler
büyük rol oynamıştır.

Basın, halkın düşüncelerini etkilemiş; bu durum romanın siyasi bir roman olmasına yol açmıştır.

3️⃣ Metnin konusunu ve temasını söyleyiniz.

Konu: İttihat ve Terakki dönemindeki siyasi çekişmeler ve gazetecilik mücadelesi.

Tema: İdeal uğruna verilen mücadele ve bunun sonucunda yaşanan hayal kırıklığı.

4️⃣ Kahramanın özelliklerini belirleyerek kahramanı tip/karakter olarak değerlendiriniz.

Ahmet Kerim:

• cesur
• duyarlı
• idealist
• adalet duygusu güçlü

Olaylar karşısında değiştiği için tip değil, karakterdir.

5️⃣ Metinde Ahmet Kerim’in ruh hâli ile zaman ve mekân arasındaki ilişkiyi, olayların gelişiminde zaman ve mekânın işlevini belirtiniz.

Ahmet Kerim’in ruh hâli:

• dönemin siyasi kargaşası ile paraleldir.

Zaman ve mekân:

• olayların gerginliğini artırır,
• karakterin duygularını yansıtır.

6️⃣ Metnin anlatıcısını ve bu anlatıcının bakış açısını belirleyiniz.

• Anlatıcı: Üçüncü kişi anlatıcı
• Bakış açısı: Hâkim (tanrısal) bakış açısı

7️⃣ Metinde yazara özgü dil ve anlatım özelliklerini belirleyiniz.

• sade ama etkili bir dil
• betimleme ve iç çözümlemeler
• yer yer duygusal ve eleştirel anlatım

8️⃣ Metindeki sosyal, siyasi ve tarihî öğeleri açıklayınız.

Eserde:

• II. Meşrutiyet
• siyasi çatışmalar
• basın özgürlüğü tartışmaları

ön plana çıkar.

9️⃣ Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun biyografisinden yararlanarak metinle yazar arasındaki ilişkiyi değerlendiriniz.

Yakup Kadri:

• bu dönemi yaşamış,
• gazetecilik yapmış,
• siyasi olayların içinden gelmiştir.

Bu yüzden roman, gerçekçi ve tanıklığa dayalıdır.

???? Metindeki açık ve örtük iletileri belirleyiniz.

Açık ileti: Dönemin siyasi karmaşası ve çekişmeleri.

Örtük ileti: İdealist insanların baskılar karşısında yıpranması ve yalnızlaşması.