1. HABERLER

  2. YILLIK PLANLAR - MÜFREDAT

  3. 9. Sınıf Kimya Müfredatı
9. Sınıf Kimya Müfredatı

9. Sınıf Kimya Müfredatı

2019-2020 9. Sınıf Kimya konuları ve müfredatında neler var, 1. Ünite Kimya Bilimi, 2. Ünite Atom ve Periyodik Tablo, 3. Ünite Kimyasal Türler Arası Etkileşim, 4. Ünite Maddenin Halleri ve 5. Ünite Doğa ve Kimya, 38 Kazanım 72 saat.

9. SINIF KİMYA ÜNİTE, KONU, KAZANIM VE AÇIKLAMALARI

9.1. KİMYA BİLİMİ

simya, kimya, madde, element, bileşik, sembol, formül, laboratuvarda güvenlik

9.1.1.Simyadan Kimyaya
9.1.1.1. Kimyanın bilim olma sürecini açıklar.
a. Simya ile kimya bilimi arasındaki fark vurgulanır.
b. Kimya biliminingelişim süreci ele alınırken Mezopotamya, Çin, Hint,Mısır, Yunan, Orta Asya ve İslâ m uygarlıklarının kimya bilimine yaptığı katkılara ilişkin okuma parçası verilir.
c. Simyadan kimyaya geçiş sürecine katkı sağlayan bilim insanlarından bazılarının (Empedokles, Democritus, Aristo, Câbir bin Hayyan, Ebubekir er-Razi , Robert Boyle, Antoine Lavoisier) kimya bilimine ilişkinçalışmaları kısaca tanıtılır.ç. Atatürk’ün bilime verdiği önemle ilgili okuma parçası verilir.
9.1.2. Kimya Disiplinleri ve KimyacılarınÇalışma Alanları
9.1.2.1. Kimyanınve kimyacıların başlıcaçalışmaalanlarını açıklar.
a. Biyokimya, analitik kimya, organik kimya, anorganik kimya, fizikokimya, polimer kimyası ve endüstriyel kimya disiplinleri kısaca tanıtılır.
b. İlaç, gübre, petrokimya, arıtım, boya-tekstil alanlarının kimya ile ilişkisi belirtilir.
c. Kimya alanı ile ilgili kimya mühendisliği, metalurji mühendisliği, eczacı, kimyager, kimya öğretmenliğimeslekleri tanıtılır.
9.1.3. Kimyanın Sembolik Dili
9.1.3.1. G ünlük hayatta sıklıkla etkileşimde bulunulan elementlerin adlarını sembolleriyleeşleştirir.
a. Element tanımı yapılır.b. Periyodik sistemdekiilk 20 element ve günlük hayatta sıkça kullanılan krom, mangan, demir, kobalt, nikel, bakır, çinko, brom, gümüş, kalay,iyot, baryum, altın, cıva, kurşunelementlerinin sembolleri tanıtılır.
9.1 .3.2. B ileşiklerin formüllerini adlarıyla eşleştirir.
a. Bileşik tanımı yapılır.
b. H2O, HCl, H2SO4, HNO3, CH3COOH, CaCO3, NaHCO3, NH3, Ca(OH)2, NaOH, KOH, CaOve NaClbileşiklerinin yaygın ve sistematik adlarıtanıtılır. Sistematik adlandırılmakurallarına girilmez.
9.1.4. Kimya Uygulamalarında İş Sağlığı ve Güvenliği
9.1.4.1. Kimyalaboratuvarlarında uyulması gereken iş sağlığı ve güvenliği kurallarını açıklar.
a. Kimyada kullanılan sağlık ve güvenlik amaçlı temel uyarı işaretleri [yanıcı, yakıcı, korozif, patlayıcı, tahriş edici, zehirli (toksik), radyoaktif ve çevreye zararlı anlamına gelen işaretler] tanıtılır.
b. İş sağlığı ve güvenliği için temel uyarıişaretlerininbilinmesinin gerekliliğive önemivurgulanır.
9.1.4.2. Doğal kimyasal maddelerin insan sağlığı ve çevreüzerindeki etkilerini açıklar.a. Na, K, Fe, Ca, Mg, H2O maddelerinin insan sağlığı ve çevre için önemine değinilir.b. Hg, Pb, CO2, NO2, SO3, CO, Cl2maddelerinin insan sağlığı ve çevre üzerindeki zararlı etkileri vurgulanır.
9.1.4.3. Kimya laboratuvarında kullanılan bazı temel malzemeleri tanır.Beherglas, erlenmayer, dereceli silindir (mezür), pipet, cam balon, balon joje, büret ve ayırma hunisi gibi laboratuvarda bulunan temel araç gereçler tanıtılır.

9.2. ATOM VE PERİYODİK SİSTEM

atom, model, elektron, proton, nötron, absorbsiyon(soğurma)/emisyon(yayma), periyodik sistem, grup, periyot, metal, ametal, yarı metal, izotop, izoton, izobar, izoelektronik, atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektron ilgisi, elektronegatiflik

9.2.1. Atom Modelleri
9.2.1.1. Dalton, Thomson, Rutherford ve Bohr atom modellerini açıklar.
a. Bohr atom modeli,atomların soğurduğu/yaydığı ışınlar ile ilişkilendirilir. Hesaplamalara girilmed en sadece ışın soğurma/yayma üzerinde durulur.
b. Atom modellerinin açıklanmasında bilişim teknolojilerinden (animasyon, simülasyon, video vb.) yararlanılır.
9.2.2. Atomun Yapısı
9.2.2.1. Elektron, proton ve nötronun yüklerini, kütlelerini ve atomda bulundukları yerleri karşılaştırır.a. Elektron, proton, nötron, atom numarası, kütle numarası,izotop , iz oton, izobar ve izoelektronik kavramları tanıtılır.b. Elektron, proton ve nötronun yük ve kütlelerinin nasıl bulunduğu sürecine ve izotop atomlarda ortalama atom kütlesi hesabına girilmez.
9.2.3. Periyodik Sistem
9.2.3.1.Elementlerin periyodik sistemdeki yerleşim esaslarını açıklar.
a. Mendeleyev’in periyodik sistemüzerine yaptığı çalışmalar ve Moseley’in katkıları üzerinde durulur.
b. Atomların katman-elektron dağılımlarıyla periyodik sistemdeki yerleri arasındaki ilişki açıklanır. İlk 20 element esas olup diğer elementlerin katman elektron dağılımlarına girilmez.
9.2.3.2. Elementleri periyodik sistemdeki yerlerine göre sınıflandırır.Elementlerin sınıflandırılması metal, ametal, yarı metal ve asal (soy) gazlar olarak yapılır.
9.2.3.3. Periyodik özelliklerin değişme eğilimlerini açıklar.
a. Periyodik özelliklerden metalik-ameta lik, atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektron ilgisi ve elektronegatiflik kavramları açıklanır; bunların nasıl ölçüldüğü konusuna girilmez.b. Kovalent, iyonik, metalik, van der Waalsyarıçap tanımlarına girilmez.c. Periyodik özelliklerin açıklanmasında bilişim teknolojilerinden (animasyon, simülasyon, video vb.) yararlanılır.9.-sinif-kimya-kazanim-sayisi-ve-sureleri.jpg

9.3. KİMYASAL TÜRLER ARASI ETKİLEŞİMLER

molekül, iyon, değerlik elektronu, kimyasal bağ,iyonik bağ, kovalent bağ, polar kovalent bağ, apolarkovalentbağ, metalik bağ,bağ enerjisi,moleküller arası etkileşim, hidrojen bağı

9.3.1. Kimyasal Tür
9.3.1.1. Kimyasaltürleri açıklar. Radikal kavramına girilmez.
9.3.2. Kimyasal Türler Arası Etkileşimlerin Sınıflandırılması
9.3.2.1. Kimyasal türler arasındaki etkileşimleri sınıflandırır.
a. Bağlanan türler arası sınıflandırma,atomlar arası ve moleküller arası şeklinde yapılır; bu sınıflandırmanın getirdiği güçlüklere değinilir.
b. Güçlü etkileşimlere örnek olarak iyonik, kovalent ve metalik bağ; zayıf etkileşimlere örnek olarak da hidrojen bağı ve van der Waalskuvvetleri verilir.
9.3.3. Güçlü Etkileşimler
9.3.3.1. İyonikbağın oluşumunu iyonlar arası etkileşimler ile ilişkilendirir.
a. Nötrato mların ve tek atomlu iyonların Lewis sembolleri verilir. Örnekler periyodik sistemdekiilk 20 element arasından seçilir.
b. İyonik bileşiklerin yapısal birimleri ile molekül kavramının karıştırılmamasına vurgu yapılır.
c. İyonik bağların açıklanmasında bilişim teknolojilerinden (animasyon, simülasyon, videovb.) yararlanılır.
9.3.3.2.İyonik bağlı bileşiklerin sistematik adlandırmasını yapar.
a. Tek atomlu ve çok atomlu iyonların (NH4+, OH-, NO3-, SO42-, CO32-, PO43-, CN-, CH3COO-) oluşturduğu bileşiklerin adlandırılması yapılır.
b. D eğişken değerliklimetallerin (Cu, Fe, Hg, Sn, Pb) oluşturduğu bileşiklerin adlandırılması yapılır.
c. Hidrat bileşiklerinin adlandırılmasına girilmez.
9.3.3.3. Kovalent bağın oluşumunu atomlar arası elektron ortaklaşması temelinde açıklar.
a. Kovalent bağlar sınıflandırılırken polar ve apolarkovalent bağlar verilir; koordine kovalent bağa girilmez.
b. Basit moleküllerin (H2, Cl2, O2, N2, HCl, H2O, BH3, NH3, CH4, CO2) Lewis elektron nokta formülleri üzerinden bağın ve moleküllerin polarlık-apolarlık durumları üzerinde durulur.
c. Kovalent bağların açıklanmasında bilişim teknolojilerinden (animasyon, simülasyon, video vb.) yararlanılır.
9.3.3.4. Kovalent bağlı bileşiklerinsistematik adlandırmasını yapar.
9.3.3.5. Metalik bağın oluşumunuaçıklar.Metalik bağın açıklanmasında elektron denizi modeli kullanılır.9.3.4. Zayıf Etkileşimler
9.3.4.1. Zayıf ve güçlü etkileşimleri bağ enerjisi esasına göre ayırt eder.
9.3.4.2. Van der Waals kuvvetlerinin oluşumunu açıklar.
a. Dipol-dipol etkileşimleri, iyon-dipoletkileşimleri ve London kuvvetlerinin etkileşme güçleri karşılaştırılır.
b. Dipol-indüklenmişdipol ve iyon-indüklenmiş dipol etkileşimlerine girilmez.
9.3.4.3. Hidrojenbağları ile maddelerin fiziksel özellikleri arasında ilişki kurar.
a. Hid rojen bağının oluşumu açıklanır.b. Uygun bileşik serilerinin kaynama noktasıdeğişimleri grafik üzerinde, hidrojen bağları ve diğer etkileşimler kullanılarakaçıklanır.
c. Aziz Sancar’ın DNA’nın onarımı ile ilgili çalışmalarına ve kısa biyografisine okuma parçası olarak yer verilir. Sabırlı, azimli ve kararlı olmanın bilimsel çalışmalarda başarıya ulaşmadaki önemi vurgulanır.
9.3.5. Fiziksel ve Kimyasal Değişimler
9.3.5.1.Fiziksel ve kimyasal değişimi, kopan ve oluşan bağ enerjilerinin büyüklüğü temelinde ayırt eder.Türler arasında fiziksel ve kimyasal değişimlerin açıklanmasında bilişim teknolojilerinden (animasyon, simülasyon, video vb.) yararlanılır.

9.4. MADDENİN HÂLLERİ

genleşme,erime, donma, süblimleşme, kırağılaşma(geri süblimleşme), akışkanlık, viskozite, buharlaşma, yoğuşma, buhar basıncı, nem, bağıl nem, kaynama, basınç, hacim, mutlak sıcaklık, mol, Avogadro sayısı

9.4.1. Maddenin Fiziksel Hâlleri
9.4.1.1.Maddenin farklı hâllerde olmasının canlılar ve çevre için önemini açıklar.
a. Suyun fiziksel hâllerinin(katı, sıvı, gaz) farklı işlevler sağladığı vurgulanır.
b. LPG (sıvılaştırılmış petrol gazı), deodorantlardaki itici gazlar, LNG (sıvılaştırılmış doğal gaz), soğutucularda kullanılan gazların davranışları üzerinden hâl değişimlerinin önemi vurgulanır.
c. Havadan azot ve oksijen eldesiüzerinde durulur.
9.4.2. Katılar
9.4.2.1. Katıların özellikleri ile bağların gücü arasında ilişki kurar. Katılar sınıflandırılarakgünlük hayatta sıkça karşılaşılan tuz, iyot, elmas ve çinko katılarının taneciklerini bir arada tutan kuvvetler üzerinde durulur.
9.4.3. Sıvılar9.4.3.1.Sıvılarda viskozite kavramını açıklar.
9.4.3.2.Sıvılarda viskoziteyi etkileyen faktörleri açıklar.
a. Viskoziteninmoleküller arası etkileşim ile ilişkilendirilmesi sağlanır.
b. Farklı sıvıların viskoziteleri sıcaklıkla ilişkilendirilir.
c. Farklı sıcaklıklarda su, gliserin ve zeytinyağının viskozite deneyleri yaptırılarakelde edilen sonuçların karşılaştırılması sağlanır.
9.4.3.3.Kapalı kaplarda gerçekleşen buharlaşma-yoğuşma süreçleri üzerinden denge buhar basıncı kavramınıaçıklar.
a. Kaynama olayı dış basınca bağlı olarak açıklanır.
b. Faz diyagramlarına girilmeden kaynama ile buharlaşma olayının birbirinden farklı olduğu belirtilir.
c. Saf suyun kaynamanoktasının belirlenmesineilişkin deney yaptırılır
9.4.3.4. Doğal olayları açıklamada sıvılar ve özellikleri ile ilgili kavramları kullanır.
a. Atmosferdeki subuharının varlığınınnem kavramıyla ifade edildiği belirtilir.
b. Meteoroloji haberlerinde verilen gerçek ve hissedilen sıcaklık kavramlarınınbağıl nem kavramıyla ifade edildiği belirtilir. Bağıl nem hesaplamalarına girilmez.
9.4.4. Gazlar
9.4.4.1. Gazlarıngenel özelliklerini açıklar. Gaz yasaları ve kinetik-moleküler teoriye girilmez.
9.4.4.2. Gazların sıcaklık, basınç,hacim ve miktar özelliklerini birimleriyle ifade eder. Basınç birimleri olarak atm ve mmHg; hacim birimi olarak litre (L); sıcaklık birimleri olarak Celcius (oC) ve Kelvin (K); miktar birimi olarak da mol verilir. Birim dönüşümlerine ve hesaplamalara girilmez.
9.4.4.3. Saf maddelerin hâl değişim grafiklerini yorumlar.
a. Hâl değişim grafikleri üzerinden erime-donma, buharlaşma-yoğuşma ve kaynama süreçleri incelenir.
b. Gizli erime ve buharlaşma ısılarıyla ısınma-soğuma süreçlerine ilişkin hesaplamalara girilmez.
c.Örnek bir saf maddenin hâl değişim grafiğinin çizdirilmesi ve yorumlanması sağlanır.
9.4.5. Plazma
9.4.5.1. Plazma hâlini açıklar.Sıcak ve soğuk plazma sınıflandırmasına girilmez.

9.5. DOĞA VE KİMYA

sert/yumuşak su, kirletici, sera etkisi, küresel ısınma9.5.1. Su ve Hayat

9.5.1.1. Suyun varlıklar için öneminiaçıklar.Su kaynaklarınınve korunmasının önemi açıklanır.
9.5.1.2. Su tasarrufuna ve su kaynaklarının korunmasına yönelik çözüm önerileri geliştirir.Suyu tasarruflu kullanmanın her vatandaşın ülkesine ve dünyaya karşı sorumluluğu/görevi olduğu vurgulanır.
9.5.1.3. Suyun sertlikve yumuşaklık özelliklerini açıklar.
9.5.2. Çevre Kimyası
9.5.2.1. Hava, toprak ve su kirliliğinin sebeplerini açıklar.
a. Hava kirleticilerolarakazotoksitler , karbon dioksit ve kükürtoksitleri üzerinde durulur.
b. Sera etkisi ve ozon tabakasının incelmesi konusu işlenirken bilişim teknolojilerinden (animasyon, simü lasyon, video vb.) yararlanılır.
c. Su ve toprak kirleticiler olarak plastikler, deterjanlar, organik sıvılar, ağır metaller, piller ve endüstriyel atıklar üzerinde durulur.
9.5.2.2. Çevreye zararlımaddelerin etkilerinin azaltılması konusunda çözüm önerilerinde bulunur.
a. Atmosferin, canlılar için taşıdığı hayati önemvurgulanarak tüketim maddelerini seçerken ve kullanırken canlılara ve çevreye karşı duyarlı olmanın gerekliliği vurgulanır.
b. Öğrencilerin,kimyasal maddelerin çevreye zararlarının azaltılması konusunda yapılan araştırmalar, çalışmalar ve sonuçları hakkında bilişim teknolojilerini kullanarak bilgi toplamaları ve sınıfta paylaşmaları sağlanır. Literatür araştırmalarında elde edilen bilgi ve bilgi kaynaklarının geçerliliği ve güvenilirliğinin sorgulanmasının gerekliliği hatırlatılır.
c.Çevretemizliği konusunda farkındalık oluşturmak amacıyla öğrencilerin,grup arkadaşlarıyla birlikte kampanya veya etkinlik önerileri geliştirmeleri sağlanır.Görev dağılımı yapmanın ve herkesin üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmesinin grup çalışmalarının başarıya ulaşmasındaki önemi hatırlatılır

Müfredatın detaylarına buradan ulaşabilirsiniz. Tıklayınız

9.-sinif-kimya-kazanim-sayisi-ve-sureleri-001.jpg

1. Dönem Kimya Konuları

  • Simyadan Kimya
  • Kimya Disiplinleri
  • Kimyacıların Çalışmaları
  • Kimyanın Sembolik Dili
  • Kimya Uygulamalarında İş Sağlığı ve Güvenliği
  • Atom Modelleri
  • Atomun Yapısı
  • Periyodik Sitem
  • Kimyasal Tür
  • Güçlü Etkileşimler

2. Dönem Kimya Konuları

  • Zayıf Etkileşimler
  • Fiziksel ve Kimyasal Değişimler
  • Maddenin Fiziksel Halleri
  • Katılar
  • Sıvılar
  • Gazlar
  • Plazma
  • Su ve Hayat
  • Çevre Kimyası

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan, isimsiz ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.